Albert Helman – Mexico zingt

Alice Walker
ALBERT HELMAN
Mexico zingt.
Een bloemlezing uit de Mexicaanse lyriek sinds de 15de eeuw.

Mexico, Poëzie
Paperback, 136 blz. € 13,50
ISBN 90-6265-351-0
Eerste druk 1992
Nog beperkt leverbaar bij uitgever

In Mexico zingt heeft Albert Helman een persoonlijke, maar representatieve selectie bijeengebracht en vertaald uit de poëzie van Mexico vanaf de pre-columbiaanse tijd. Helman heeft jarenlang in Mexico gewoond en ook vier lijvige romans gepubliceerd die zich in Mexico afspelen en die bekend staan als zijn ‘Mexico-kwartet’.

Uit het veel grotere geheel van de Mexicaanse poëzie heeft Helman gekozen voor de lyriek, die immers, noteert hij in zijn Verantwoording, ‘bij veel oorspronkelijks – vooral inzake zijn vorm – toch iets zeer eigens wat zijn stemmingen, atmosfeer, beeldspraak en schoonheidsidealen betreft’ heeft.

Na een uitgebreide inleiding – waarin de geschiedenis van de Mexicaanse dichtkunst beschreven wordt vanaf de handschriften van Maya’s, Azteken en andere volken die door de Spaanse Veroveraars in Centraal-Amerika werden aangetroffen tot en met de twintigste-eeuwse volkspoëzie – volgen chronologisch de vertalingen, die in alle opzichten recht doen aan de typerende klanken en kleuren van de originelen.

Mexico zingt is een rijk boek, enig in zijn soort.

De pers over Mexico zingt
«Een publicatie die in alle opzichten boeiend kan heten: boeiend omwille van de geboden inkijk in vijf eeuwen andersgeaarde cultuur, boeiend ook door de fraaie en elegante manier waarop de auteur deze bloemlezing serveert.» – Boekengids

«Een frisse, leerzame bloemlezing met een in menig opzicht verrassende inleiding.» – Lektuurgids

«Een sympathieke, gevarieerde bundel, die alleen al vanwege de gedichten van de legendarische non Sor Juan Inés de la Cruz de moeite waard is.» – Maarten Steenmeijer

Albert Helman – Mijn aap lacht

Albert HelmanALBERT HELMAN
Mijn aap lacht

Suriname, Roman
Pocket, 280 blz. € 8,50
ISBN 90-6265-702-8
Eerste druk als Globe Pocket 1991
Nog beperkt leverbaar bij uitgever

«Zelfs al had Albert Helman na de Tweede Wereldoorlog nooit meer een boek geschreven, zijn naam in de Nederlandse literatuur zou toch wel gevestigd zijn.
In zijn roman De Stille Plantage (1931) toonde de toen pas zevenentwintigjarige schrijver, met een zeldzame beeldende kracht en grote historische precisie, voorgoed zijn meesterschap.» – NRC Handelsblad

Albert Helman heeft die plaats in de Nederlandse literatuur omdat hij met zijn ‘Hollandse’ collega’s de taal gemeen heeft; maar de ‘Indiaanse’ schrijver Helman (Suriname, 1903) is bovenal kosmopoliet (hij was journalist in de Spaanse burgeroorlog, minister in Suriname, diplomaat bij de Verenigde Naties, langdurig woonachtig in Mexico en Tobago en zijn literair werk is daar de neerslag van: romans met universele thema’s die ver boven het tijdelijke uitgaan.

In zijn grandioze satire Mijn aap lacht vertelt Albert Helman in prachtig proza door de ogen van een aap diens levensverhaal, eerst vrij in het oerwoud daarna in gevangenschap van de mens. De aap weet echter te ontvluchten en keert terug naar het oerwoud waar hij met zijn nieuw verworven menselijke denkbeelden zijn argeloze soortgenoten verbaast. Deze verklaren hem evenwel voor gek en nemen een gepaste maatregel.

Albert Helman – Verdwenen wereld

90-6265-333-2ALBERT HELMAN
Verdwenen Wereld
Verhalen en schetsen uit Suriname

Suriname, Verhalen
Paperback, 224 blz. € 13,50,
ISBN 90-6265-333-2
Eerste druk 1990

De verhalen en schetsen die Albert Helman in Verdwenen wereld bijeengebracht heeft, spelen zich af in een Suriname dat eigenlijk niet meer bestaat – verhalen over reizen naar en ervaringen in Indianendorpen, herinneringen aan de wegbereiders en de pioniers in de binnenlanden en schetsen van het dagelijkse leven in en rond de stad. Zij geven een beeld van een verdwenen wereld in al haar eenvoud en veelkleurigheid, maar ook van de bijzondere relatie die de auteur met Suriname heeft.

Albert Helman heeft in zijn veelbewogen leven de hele wereld bereisd en behalve in Suriname en Nederland ook langdurig gewoond en gewerkt in o.m. Spanje, de Verenigde Staten, Mexico en Tobago. Daardoor heeft hij het bijzondere vermogen ontwikkeld om tegelijkertijd van binnenuit en van een afstand over zijn geboorteland te kunnen denken en schrijven. Hij kan lyrisch zijn, maar ook heel kritisch. Hoe kritisch hij zich echter ook uitlaat over de ontwikkelingen van de laatste jaren, tegelijkertijd is hij lyrisch in zijn verlangen naar een Suriname dat ooit zal bestaan.

Albert Helman (1903-1996) is de auteur van circa tachtig boeken: romans, verhalen, gedichten, essays en studies. Zijn bekendste ‘Surinaamse’ romans zijn Zuid Zuid West (1926), De stille plantage (1931), De laaiende stilte (1952) en Hoofden van de Oayapok (1984). Verdwenen wereld is een nieuw hoogtepunt in het rijke oeuvre van de tot op hoge leeftijd actieve en productieve oude meester.

«Zelfs al had Albert Helman na de Tweede Wereldoorlog nooit meer een boek geschreven, zijn naam in de Nederlandse literatuur zou toch wel zijn gevestigd.» – NRC Handelsblad

«De schetsen en impressies uit Verdwenen wereld mogen zich dan in een voorbije tijd afspelen, dat wil niet zeggen dat de onderliggende thematiek aan actualiteit heeft ingeboet. De vraag naar het wezen van ‘vooruitgang’ en de waarde van culturen moet steeds opnieuw beantwoord worden.» – Leeuwarder Courant

«Het herboren Suriname leeft in Helmans Verdwenen wereld. Hij is een geboren verteller.» – Gemenebest

Chenjerai Hove – Beenderen. Roman

90-6265-322-7CHENJERAI HOVE
Beenderen

Zimbabwe, Roman
Afrikaanse Bibliotheek
Vertaling: Peter Abspoel
Nawoord: Jan Kees van de Werk
Paperback, 166 blz.,€ 14,50
ISBN 978-90-6265-322-5
Eerste druk 1990
Rechtstreeks bij uitgever

De belangrijkste literaire prijs voor de Afrikaanse letteren wordt in 1979 ingesteld onder de naam Noma Award. Het eerste boek dat deze prijs ontving was Een lange brief van Mariama Bâ uit Senegal. In 1989 werd de roman Beenderen bekroond van Chenjerai Hove (1956) uit Zimbabwe.

Beenderen is een hartverscheurende en dichterlijke roman die op gevoelige wijze de moeder van een vrijheidsstrijder in het leven roept door middel van de herinneringen van hen die haar gekend hebben. Zo ontstaat vanuit het geheugen van de anderen het levende portret van Marita, die op zoek is naar haar tijdens de burgeroorlog verdwenen zoon.

Door het goed gedoseerde gebruik van het Shona idioom is Beenderen doortrokken van de geuren, het ritme en het landschap van Zimbabwe. In het Nawoord dat aan de Nederlandse editie is toegevoegd, zegt Chenjerai Hove: ‘Ik spreek met de rivieren, de aarde, de rotsblokken en de bergen van mijn land. Door hen hoor ik de stemmen van mijn volk en zijn geschiedenis. (…) Een geschiedenis die nog niet is opgeschreven. Ik ben het kind van het geheugen en vertel het verhaal van de herinnering aan wie het horen wil.’

De Noma-jury noemde Beenderen ‘een sterke, emotionele en ambitieuze roman, geschreven met een uitzonderlijke taalbeheersing waarin de grenzen van het menselijk lijden worden verkleind met behoud van de wijsheid van de hoop.’

Diana Ozon – De Ozon Expres

90-6265-279-4DIANA OZON
De Ozon Expres

Nederland. journalistieke autobiografie
Paperback, 212 blz. € 13,00
ISBN 90-6265-279-4
Eerste uitgave 1988
uitverkocht

Diana Ozon genoot dank zij haar publicaties in eigen beheer en haar optredens in jongerencentra en literaire café’s al een aanzienlijke bekendheid toen in het najaar van 1986 haar bundel Hup de zee verscheen. Die uitgave werd een groot succes en bracht haar behalve veel publiciteit ook literaire faam (culminerend in deelname aan Poetry International).

In haar eerste prozaboek De Ozon Expres, beschrijft Diana Ozon de twee jaar uit haar leven, toen ze voor haar Hup de zee-tournee ruim zevenduizend kilometer per spoor aflegde, op weg van jeugdhonk naar festival en verder. Voor stoomafblazen was geen tijd; het enige wat haar op de been hield was haar logboek, waarin ze haar indrukken vastlegde.
Het resultaat is De Ozon Expres, een journalistieke autobiografie vol rake observaties, over `road fever’, over junks, collega’s, insecten, muzikanten, alcoholisten, vandalen, punx, theatermensen, spoorwegpersoneel, jongerenwerkers, winkeliers en de bevolking van Amsterdam – haar thuishaven – en omstreken.
De Ozon Expres biedt de lezer een blik achter de schermen van de jongerencultuur in Nederland, maar vooral een ovetuigend portret van een schrijfster die haar vak, met alles wat daarbij komt kijken, serieus neemt. Tegen het eind van het boek vindt zij zichzelf, druipend van de mist en totaal verkleumd, terug bij de zee en beseft zij dat geen ander leven voor haar is weggelegd: ze reist om te leven en haar leven is reizen. De Ozon Expres stoomt voort.

90-6265-279-4DIANA OZON
De Ozon Expres

Nederland. journalistieke autobiografie
Paperback, 212 blz. € 13,00
ISBN 90-6265-279-4
Eerste uitgave 1988

Diana Ozon genoot dank zij haar publicaties in eigen beheer en haar optredens in jongerencentra en literaire café’s al een aanzienlijke bekendheid toen in het najaar van 1986 haar bundel Hup de zee verscheen. Die uitgave werd een groot succes en bracht haar behalve veel publiciteit ook literaire faam (culminerend in deelname aan Poetry International).

In haar eerste prozaboek De Ozon Expres, beschrijft Diana Ozon de twee jaar uit haar leven, toen ze voor haar Hup de zee-tournee ruim zevenduizend kilometer per spoor aflegde, op weg van jeugdhonk naar festival en verder. Voor stoomafblazen was geen tijd; het enige wat haar op de been hield was haar logboek, waarin ze haar indrukken vastlegde.
Het resultaat is De Ozon Expres, een journalistieke autobiografie vol rake observaties, over `road fever’, over junks, collega’s, insecten, muzikanten, alcoholisten, vandalen, punx, theatermensen, spoorwegpersoneel, jongerenwerkers, winkeliers en de bevolking van Amsterdam – haar thuishaven – en omstreken.
De Ozon Expres biedt de lezer een blik achter de schermen van de jongerencultuur in Nederland, maar vooral een ovetuigend portret van een schrijfster die haar vak, met alles wat daarbij komt kijken, serieus neemt. Tegen het eind van het boek vindt zij zichzelf, druipend van de mist en totaal verkleumd, terug bij de zee en beseft zij dat geen ander leven voor haar is weggelegd: ze reist om te leven en haar leven is reizen. De Ozon Expres stoomt voort.

Ewald Vanvugt – Het dubbele gezicht van de koloniaal. Geschiedenis

90-6265-275-1Ewald Vanvugt
Het dubbele gezicht van de koloniaal

Nederland, Nederlands-Indië, geschiedenis
Paperback, 186 blz.,
ISBN 90-6265-275-1
Eerste druk 1988
uitverkocht

Hoe vormt men zich tegenwoordig een beeld van het koloniale verleden?
Over wat in de koloniën gebeurde kenden onze voorvaderen haast uitsluitend sprookjes; men werd geleidelijk ‘Oostindisch blind’. En de blinde vlekken in de waarneming werden vanzelf de witte plekken in de geschiedschrijving.

Nadat Ewald Vanvugt eerder overtuigend heeft aangetoond dat de opiumbaten in de hele koloniale periode een pilaar van de Nederlandse schatkist zijn geweest, publiceerde hij een reeks artikelen over andere, vaak veronachtzaamde aspecten van het gemeenschappelijke verleden van Indonesië en Nederland.
Zijn publicaties – vooral in Het Vervolg van de Volkskrant hebben door de originele onderwerpen en de verrassende invalshoek veel reacties losgemaakt.
Met Het dubbele gezicht van de koloniaal, een bundeling van deze artikelen, wil de auteur de aanzet geven tot een frisse kijk en een niet-beladen discussie over de koloniale tijd.

«Vanvugt stelt, bij wijze van uitdaging, vragen aan de orde waarmee historici van deze tijd, zo gespitst op de ontmaskering van valse leuzen, zich ernstig moeten bezighouden.» – Prof. dr. W.F. Wertheim over Vanvugts documentatie Wettig opium

Albert Hagenaars – Dood tij. Roman

90-6265-269-7ALBERT HAGENAARS
Dood tij

Nederlands Roman
Paperback, 272 blz., 12,50
ISBN 90-6265-269-7
Eerste druk 1988

Parijs, begin jaren tachtig. Meer nog dan plaats van handeling is deze stad een van de hoofdfiguren uit het prozadebuut van Albert Hagenaars een volumineuze roman, waarin het leven en alles wat dat bedreigt centraal staan.
De titel, Dood tij, verwijst naar de verraderlijke rust waarin verleden, heden en toekomst van André Moersteekers, de 21-jarige protagonist, samenvallen. de vernuftige compositie verbindt tevens actuele en onvergankelijke thema’s. Tegen een achtergrond van politiek, kunst, religie, erotiek en geweld, alles met elkaar verstrengeld, vinden de gebeurtenissen plaats waardoor hij zich van zijn jeugdtrauma bevrijdt om het heft in eigen handen te nemen.
Albert Hagenaars werd in 1955 in de grensstad Bergen op Zoom geboren en woonde geruime tijd in Parijs.

Arthur Lava – Maximaal. Werk van 11 Nederlandse en Vlaamse dichters

906265-277-8Arthur Lava
Maximaal
Werk van 11 Nederlandse en Vlaamse dichters

Bloemlezing
120 blz., € 12,00
ISBN 90-6265-277-8
Eerste druk 1988
Uitverkocht

Onaangekondigd, maar luidruchtig werd vlak voor de zomer in het Amsterdamse Roxy de poëziebloemlezing Maximaal gelanceerd. ‘It’s official now,’ schreef Joost Niemöller later in De Held. Artikelen van Arthur Lava in dat zelfde blad en van Joost Zwagerman in de Volkskrant hadden al heel wat stof doen opwaaien en duidelijk gemaakt dat er na de fletse stilleven-poëzie van de jaren zeventig en tachtig dringend behoefte was aan de poëzie van de klauwhamer, aan bravoure en grilligheid, aan robuuste romantiek, én dat zulke poëzie ook al geschreven werd. Maar pas toen de bundel Maximaal (met door Arthur Lava gekozen en ingeleide gedichten van Pieter Boskma, Bart Brey, Dalstar, Johan Joos, René Huigen, Tom Lanoye, Arthur Lava, K. Michel, Frank Starik, René Stoute en Joost Zwagerman) eenmaal verschenen was, bleek hoezeer die behoefte aan verandering leefde: ruime aandacht in dag- en weekbladen en op radio en tv.

En de discussie woedt voort. Wie zich aangevallen voelt uit schampere kritiek. Maar intussen is het aanzien van de poëzie al veranderd: er verschijnt geen recensie meer of er wordt aan de Maximalen gerefereerd. En nu al wordt duidelijk dat het om meer dan alleen de poëzie gaat.

Het wachtwoord is ‘maximaal’. En dat blijft het ook het komende seizoen.

«Als het niet zo voor de hand zou liggen, zou je veronderstellen dat de Nederlandse poëzie binnenkort van aanzien gaat veranderen.» – Guus Middag in Vrij Nederland

Wil de nieuwe Gorter of Lucebert (m/v eindelijk opstaan om van al die ‘stilstand in beweging’ eindelijk eens echte beweging te maken.» – Ton Anbeek in Eslevier

Nu zijn we waar we moeten wezen. Een debat over de stand van de poëzie blijft namelijk in de lucht hangen zolang er geen namen worden genoemd.» – Jaap Goedegebuure in De Haagse Post.

Hugo Pos – Reizen en stilstaan. Verhalen

HUGO POS
Reizen en stilstaan

Nederland – Suriname Verhalen
176 blz., paperback, € 13,50
ISBN: 90-6265-280-8
Eerste uitgave 1988

Dat Hugo Pos (Paramaribo, 1913) een opmerkelijke man is, met een leven vol opmerkelijke ervaringen, laat Oost en West en Nederland zien, het boek dat Jos de Roo over en met hem schreef en dat met name over de periode voor, tijdens en na de Tweede Wereldoorlog handelt. Opmerkelijk nog wordt hij als men beseft wat hij de afgelopen jaren, sinds zijn pensionering uit de rechterlijke macht allemaal heeft ondernomen. Niet alleen is hij een verrassend productieve verhalenschrijver geworden (Het doosje van Toeti verscheen in 1985, De ziekte van Anna Printemps in 1987, bovendien heeft hij de laatste tien jaar verscheidene malen door Zuidoost-Azië gereisd, tweemaal naar India en Nepal en in 1986 nog via Thailand en de Filipijnen naar Japan.

Reizen en stilstaan bestaat voor een groot deel uit de verhalen over deze reizen naar Zuidoost-Azië, verschenen in het Parool, De Volkskrant en Trouw. Ze worden voorafgegaan door twee verhalen die tijdens en vlak na de oorlog eveneens in Zuidoost-Azië spelen en door enkele herinneringen aan Suriname.

Of Hugo Pos nu anekdotes schrijft of journalistiek bedrijft, al deze verhalen hebben die lichte toon en die relativerende wijsheid die ook zijn literaire verhalen zo aangenaam en waardevol maken.