Boeli van Leeuwen – Een vreemdeling op aarde

Diana OzonBoeli van Leeuwen
Een vreemdeling op aarde

Curaçao – Roman
Pocket 208 blz., € 7,50
ISBN 90 6265 715-x
Eerste druk als Globe Pocket 1993

Kai komt naar Nederland – weg van het mislukte huwelijk van zijn ouders op Curaçao, weg van zijn blanke wortels in een zwarte samenleving – maar verkilt er, ook al speelt hij mee in het Amsterdamse Leidsepleinleven van de jaren vijftig. Op de vlucht voor verslaving aan drank en vrouwen hervindt Kai in Spanje zijn geschonden vertrouwen in de liefde en in de medemens, en dat maakt de uiteindelijke terugkeer naar Curaçao mogelijk.

«Het behoort tot de merkwaardigste en boeiendste boeken die men nu lezen kan. Ongewoon goed, omdat het in zijn bewonderenswaardige gedeelten iets zo verbijsterend eigens heeft dat men er nog lange tijd door gefascineerd blijft.» – J. Greshoff

«Nuchter, helder en ironisch beschrijft Boeli van Leeuwen de gespleten samenleving van Curaçao. Hij is in staat in een enkele zin een heel menselijk lot te tekenen.» – Vrij Nederland

«Van zo’n overtuigende allure dat men voor Boeli van Leeuwen gaarne een plaats vooraan in de rij van Nederlandse schrijvers inruimt.» – De Telegraaf

«Een vreemdeling op aarde is geen werk dat in de kast der ongelezen meesterwerken thuishoort; het is een gruwelijk boek, een gruwelijk goed geschreven boek.» – Jos de Roo

Boeli van Leeuwen – De eerste Adam. Roman

90-6265-227-1Boeli van Leeuwen
De eerste Adam

Curaçao – Roman
Ingenaaid 238 blz., € 11,50
ISBN 90 6265 227-1
Derde druk 1986

In De eerste Adam wordt een boeiende confrontatie beschreven tussen pater Bodin de la Rochelle – een oudheidskundige die jarenlang zocht naar het skelet van de oudste mens op aarde, maar de levende mens nooit lief kreeg – en de hoofdpersoon Adam Polaar, zoon van het eiland Curaçao, die zijn grote liefde voor de mens uiteindelijk met de dood moet bekopen.

Het is prachtig dat binnen de Nederlandse literatuur romans bestaan als deze die zo nauw aansluiten bij de hier bejubelde vertaalde literatuur van Zuid-Amerika tot Trinidad; het is opmerkelijk dat ze als zodanig nauwelijks zijn (h)erkend.

«De schrijver geeft door zijn uitbundige, ‘on-Nederlandse’ taalgebruik en door zijn aforistische uitspraken het Nederlands nieuwe, ruimere dimensies en mogelijkheden; hij heeft een eigen, karakteristieke stijl. Dat is het belang van Boeli van Leeuwen als Nederlandstalige Curaçaos auteur.» – Wim Rutgers

Boeli van Leeuwen – Schilden van Leem

Boeli van Leeuwen
Schilden van Leem
Curaçao – Roman
Ingenaaid 174 blz., 11,50
ISBN 90 6265 186-0
Eerste druk 1985

Boeli van Leeuwen (1922) debuteert in Curaçao, net terug van de in Nederland doorgebrachte oorlogsjaren, op 24 jarige leeftijd met een dichtbundel en een op de ochtend van zijn huwelijk geschreven korte roman, die beide onvindbaar zijn geraakt. In hetzelfde jaar verlaat hij voor een tiental jaren de Antillen voor een rechtenstudie en advocatenpraktijk in Nederland, Spanje en Venezuela.
In de periode 1959-1967 schrijft hij de drie romans De rots der struikeling (bekroond met de Vijverbergprijs), Een vreemdeling op aarde, De eerste Adam, de novelle Een vader, een zoon en het scenario voor de film Corsow (bekroond met de Nederlandse Staatsprijs voor Filmkunst). Sedertdien beklede topfuncties bij de overheid blijken onverenigbaar met zijn literaire activiteit.
In 1983 gaat mr. dr. W.C.J. van Leeuwen met tropenpensioen, wordt voor zijn literaire werk ‘postuum’ onderscheiden met de Cola Debrot-prijs en verruilt kort daarop zijn maatschappelijke status voor een vestiging als pro deo-advocaat in de armenwijken van Curaçao – de schaduwkant van `the Dutch treat in the Caribbean’. In 1984 schrijft Boeli van Leeuwen Schilden van Leem

«Een verrassende roman die doet denken aan het proza van de grote Zuid-Amerikanen, waarbij vooral de vergelijking met Honderd jaar eenzaamheid zich opdringt.» – Dagblad voor Noord-Limburg

«Er is in Nederland veel belangstelling voor Latijns-Amerika, zowel politiek als literair. Alle reden dus om kennis te nemen van het werk van een schrijver van gerijpt talent, die even Nederlands als Latijnsamerikaans is.» – De Volkskrant

«Een bijzonder boek, door de zuivere eerlijkheid ten opzichte van alles en iedereen, en door de vorm, waarin vooral de zeggingskracht van de beelden de lezer fascineert.» – Prisma Lectuurvoorlichting

«Zelfs wanneer je de recente Nederlandse literatuur vrij aardig overziet, kun je op een lacune betrapt worden. Zo sprak ik met twee literatuurfanaten over de vraag wat het beeste boek van de afgelopen jaren was. Wat ik dacht van Boeli van Leeuwens Schilden van leem?» – Jaap Goedegebuure in HP, 1987

«Roman – door een groot literair talent – over leven in een kolonie die waar is in elke betekenis van het woord: Het Zuidamerikaanse surrealisme, visionaire en mystiek-religieuze is er op een overtuigende manier in verenigd met de geschiedenis van banale profiteurs en politieke zwendelaars op Curaçao.» – Vrij Nederland

«Het is een prachtig boek, nergens zoetsappig of melodramatisch maar geschreven in een betoverende veelheid van stijlen: soms hallucinerend, soms komisch, soms zachtaardig en melancholisch, dan weer snel en avontuurlijk. Het lijkt nauwelijks op de Nederlandse literatuur die langs de Noordzee wordt geschreven, eerder op het vertaalde werk dat wij kennen van Zuidamerikanen zoals García Márquez.»

Carel de Haseth – Bida na Kola / Kleuren van leven

90-6265-101-1CAREL DE HASETH
Bida na kola/Kleuren van leven

Curaçao, Gedichten
Illustraties: J.M. Capricorne
Vertaling: José M. Eustatia
Ingenaaid, 40 blz.
ISBN 90-6265-101-1
Eerste druk 1981

Tijdens een expositie in Den Haag (1972) toonde kunstschilder José Capricorne zijn Antilliaanse dieren, die in ongeveer een jaar tijd waren ontstaan. Dichter Carel de Haseth werd er zo door getroffen, dat hij de dieren in het Papiaments naschreef, de schilderijen met woorden illustrerend. Een andere Curaçaose dichter, José Eustatia, vertaalde de gedichtjes in het Nederlands.
Het geheel werd een samenspel van beeld en woord, kleur en klank.
Schilderijen en poëzie zijn elkaars aanvulling, leggen onvermoede verbanden, leiden tot een dieper verstaan. Negenentwintig dieren, die elk de groei naar geboorte symboliseren.

José Maria Capricorne (Curaçao, 1932) studeerde aan de Grafische School te Amsterdam. Hij bekleedde diverse functies in Nederland en op Curaçao, laatstelijk als directeur van de Akademia di Arte. Zijn stijl als schilder is niet-naturalistisch figuratief en wordt gekenmerkt door een eigen vormtaal, krachtig en trefzeker van lijn. Sedert 1962 exposeert hij in Curaçao, Nederland, Suriname, Brazilië«, Santo Domingo en Guyana. Zijn werk is aanwezig in musea in Curaçao en Nederland, alsmede in particuliere collecties. Capricorne kreeg op de Nederlandse Antillen de Cola Debrotprijs (1985) en de Museum Jubileumprijs (1988).

Drs. Carel Pieter de Haset (Curaçao, 1950) studeerde farmacie te Leiden. Hij is apotheker aan het Elizabeth Gasthuis op Curaçao. Debuteerde als dichter in het tijdschrift Watapana, schreef enkele dichtbundels (Nederlands en Papiaments), en vertaalde Nederlandse kinderpoëzie in het Papiaments. Zijn eerste proza is de roman Katibu di Shon.

Dr. José Maria Eustatia (Curaçao, 1938) studeerde geneeskunde aan de Universiteit van Nijmegen, alwaar hij promoveerde in de bacteriologie (1971). Sedertdien directeur van het Landslaboratorium te Curaçao. Zijn Nederlandstalige poëzie verscheen in het tijdschrift Kristof, en in de bundel Episoden.