Rights Catalogue 2016

voorplat75In de Knipscheer’s Rights Catalogue 2016
40 years of publishing since 1976: Literature – History – Music

Introductions Wim Rutgers
Translations Scott Rollins
Frankfurt Book Fair 2016
Gebrocheerd, 76 pages, € 5,00
ISBN 978-90-6265-944-9
Niet in de boekhandel

Ter gelegenheid van de Frankfurter Buchmesse 2016 stelden Scott Rollins en Franc Knipscheer een catalogus samen met Engelstalige informatie over met name een gedeelte van de Nederlandstalige Caribische literatuur (Suriname en v/h Nederlandse Antillen) uit het fonds van Uitgeverij In de Knipscheer. De catalogus bevat drie inleidingen van Wim Rutgers, voor dit doel in het Engels vertaald: ‘Short History Dutch Caribbean Literature’, ‘Living and Reading: Erich Zielinski: the double meaning of age’, ‘An Island at a Crossroads – [Joseph Hart:] Literature at a Crossroads’. Dit keer ‘Caribische’ aandacht voor Albert Helman, Hugo Pos, Boeli van Leeuwen, Erich Zielinski, Eric de Brabander, Bernadette Heiligers, Ruth San A Jong, Hans Vaders, Joseph Hart, Carel de Haseth, Janny de Heer, Els Langenfeld, Aart G. Broek, 40 Years of Surinamese Music in the Netherlands, alsmede voor Els Launspach, Pim Wiersinga, Els de Groen, Wim Verbei, Lutgard Mutsaers, Dirk W. de Jong.
Zie voor Engelstalige informatie over de Papiamentse literatuur in ‘The Colour of my Island’
Zie voor ‘het Afrikaanse diasporafonds’ [ = ]

Dries van Agt kiest gedicht van Hugo Pos voor zijn overlijdensannonce

VanAgt-PosFotoportret Hugo Pos: Nicolaas Porter

Over ‘Nestoriaanse kwatrijnen I’ van Hugo Pos op HP/De Tijd, 03 juli 2015:
‘Het gedicht dat ik graag voor deze bundel aan zou willen dragen, komt uit de ‘nestoriaanse kwatrijnen’ van de Surinaamse dichter Hugo Pos (1913 – 2000). Wel curieus dat ik u dit schrijf op de dag dat ik 84 jaar word, besef ik nu. Dit is namelijk de tekst die straks op mijn eigen overlijdensannonce zal worden gezet.’

Beloof me, kind, als ik van hier verdwijn
treur niet om mij, straks bloeit weer de jasmijn
en geurt de kamperfoelie. Erger zou het wezen
als zij verdwenen waren, — ik er nog zou zijn.

Lees hier het hele bericht
Meer over Nestoriaanse kwatrijnen van Hugo Pos
Meer over Hugo Pos bij Uitgeverij In de Knipscheer

Hugo Pos – Een uitroep zonder uitroepteken

90-6265-247-6HUGO POS
Een uitroep zonder uitroepteken

Nederland – Kwatrijnen
72 blz., paperback
€ 12,50
ISBN: 90-6265-247-6
Eerste uitgave 1987

Hugo Pos (1913) debuteerde in 1985 met de verhalenbundel Het doosje van Toeti (over zijn vroege jeugd in Paramaribo). Episodes uit zijn bewogen leven vertelde hij aan Jos de Roo in Oost en West en Nederland (1986). En zo is Pos na zijn pensionering als rechter nu plotseling schrijver geworden.
Maar schrijven voor zijn plezier heeft hij al sinds zijn studentenjaren gedaan, kwatrijnen met name, een vorm die hem op het lijf geschreven lijkt – vierregelige gedichten waarin op speelse toon de grote thema’s van de poëzie – liefde, leven en dood – aan bod komen:

Eros en Thanatos, fut, kameraad,
ze zijn de ruggengraat van mijn kwatrijnen
houd maar je dagboek bij, in grote lijnen
is gisteren even vrolijk als vandaag

Uit al die her en der gepubliceerde (in tijdschriften, als motto’s in zijn beide boeken, in de particuliere gelegenheidsuitgaven 12 Kwatrijnen en Het tweede dozijn kwatrijnen en nooit eerder gepubliceerde kwatrijnen, heeft Hugo Pos er zestig samengebracht in Een uitroep zonder uitroepteken – Een boekje om te koesteren.

Ik hijgde leven, leven, leven,
als ik naar bed moest ben ik opgebleven
tot ik erachter kwam: `La Vida breve’,
hooguit een uitroep zonder uitroepteken.

Hugo Pos / Erwin de Vries – Twaalf Balladen

Hugo PosHUGO POS
ERWIN DE VRIES
Twaalf Balladen

Poëzie, Suriname
40 blz., geïllustreerd, ingenaaid, april 2005.
Formaat: 34,3 (h) x 24,8 (b) cm.
€ 24,50
ISBN: 90-6265-535-1
Eerste uitgave 2005

In de maanden voorafgaand aan zijn dood op 11 november 2000 voltooide Hugo Pos (Paramaribo, 1913) Twaalf Balladen. Op zijn verzoek maakte Erwin de Vries (Paramaribo, 1929) bij elke ballade een tekening, die in dit boek op ware grootte is afgedrukt. Twaalf Balladen bundelt zo het unieke talent van twee grote zonen van Suriname.

Hugo Pos studeerde rechten in Leiden en Parijs. Hij werkte 13 jaar in Suriname als rechter en procureur-generaal en was vanaf 1964 rechter in Amsterdam en raadsheer in Den Haag. Na zijn pensionering krijgt zijn liefde voor literatuur de ruimte, eerst als recensent van Het Parool en Trouw en vanaf 1985 als schrijver van een 15-tal bundels kwatrijnen en verhalen en van zijn met de E. du Perron-prijs bekroonde autobiografie In Triplo (1995).

Schilder en beeldhouwer Erwin de Vries wordt als een van de belangrijkste hedendaagse kunstenaars beschouwd. Hij volgde zijn opleiding tekenen en beeldhouwen in Den Haag en Amsterdam en had zijn eerste tentoonstelling op 19-jarige leeftijd. In de jaren vijftig van de vorige eeuw was hij tijdelijk kunstdocent in Suriname, waar hij zich vanaf 1984 opnieuw vestigde. In 1998 had Erwin de Vries een tentoonstelling in het Stedelijk Museum Amsterdam. Hij is de maker van het Nationaal Monument Slavernijverleden (2002).

De tekeningen van Erwin de Vries zijn in Twaalf Balladen in duotone gedrukt op 150 grams houtvrij mat papier. De bundel kon op deze wijze worden uitgegeven dankzij het Prins Claus Fonds.

Kijk voor meer informatie over Erwin de Vries op Erwin de Vries 75 jaar. http://www.suriname.nu/210cult/index.htm

Hugo Pos – Het talmen van de tijd

Hugo PosHUGO POS
Het talmen van de tijd

Nederland – Suriname Poëzie
96 blz., paperback, € 15,75
illustraties Rita van der Vegt
ISBN: 90-6265-492-4
Eerste uitgave 2000

Het talmen van de tijd is de vierde bundel kwatrijnen van Hugo Pos. Over zijn vorige bundel Tot in de nde, nde graad schreef de pers:

«Zoveel zekerheid in nog geen 100 bladzijden! Meer kan en mag niet worden verlangd.» – Algemeen Dagblad

«Hugo Pos beoefent het ‘dichten’ van de woorden tot ze tot een pregnante uitdrukking met grote zeggingskracht samengebald zijn met schijnbaar gemak, waaraan het slijpen en schaven voor een dergelijke kleine vorm bereikt wordt niet meer zichtbaar is. Er is in de poëzie van Pos heel wat te beleven, zowel naar vorm als inhoud.» – Wim Rutgers

«Pos’ toon is melancholiek en berustend, wijs ook. Zijn gedichten zijn helder en verstaanbaar, parlando-achtig. Achter de lichtheid gaat een montere wanhoop schuil, die zich pas bij herlezing echt laat gelden. Hier is een dichter aan het woord die weet wat taal is, wat de spankracht van heel precies gekozen woorden betekent.» – NRC

Hugo Pos – De ongewisse tijd

Hugo PosHUGO POS
De ongewisse tijd

Nederland – Suriname Verhalen
184 blz., paperback, € 13,50
ISBN: 90-6265-468-1
Eerste uitgave 1999

De verhalen in Het doosje van Toeti, het opmerkelijk prozadebuut van Hugo Pos (1913) in 1985, spelen alle in de jaren twintig in Suriname en weerspiegelen de jongensjaren van de schrijver. Méér dan in elf boeken die sindsdien volgden is in zijn nieuwste verhalenbundel De ongewisse tijd de plaats van handeling in de Caribische regio en zijn zijn bewoners de leidende personen rond wie de geschiedenissen zich afspelen.

En in de verhalen van Pos is ‘geschiedenis’ dichtbij: ze zijn een spel met fictie en werkelijkheid in ‘de ongewisse tijd’’, waarin de macht van de verbeelding het opneemt tegen de onmacht van het geheugen, waarin een gekleurde herinnering een kleurrijk gevolg kan hebben.

Soms heeft de geschiedenis naam en toenaam. Zo gaat La belle créole over Josephine van Martinique, die vrouw van Napoleon Bonaparte en keizerin van de Fransen werd. Zo verhaalt De tranen van Den Uyl van de dramatische de decembermoorden in Paramaribo. Soms ook is de geschiedenis klein of anoniem en is de aanleiding een reis, of een boek of, zoals in Lucretia, een overlijdensbericht in de krant.

Maar om welk verhaal het ook gaat, steeds is daar die innemende toon die Pos’ light prose zo bijzonder maakt.

Hugo Pos – Tot in de nde nde graad. Nestoriaanse kwatrijnen

Hugo PosHUGO POS
tot in de nde, nde graad, Nestoriaanse kwatrijnen 2

Nederland – Suriname Poëzie
96 blz., paperback
illustraties Erwin de Vries € 15.75
ISBN: 90-6265-455-X
Eerste uitgave 1998

Wat heeft de eeuw ons aangedaan
dat ik het boek niet dicht kan slaan:
Tot alles is de mens in staat
tot in de nde, nde graad
.

Na de bundel kwatrijnen Een uitroep zonder uitroepteken (1987) en zijn eerste `nestoriaanse’ kwatrijnen Voordat ik afreis (1983), waarvan Komrij er drie selecteerde voor zijn grote bloemlezing, verrast Hugo Pos (1913) zijn lezers nu, in 1998, met Tot in de nde, nde graad, een honderdtal nestoriaanse kwatrijnen, die niet allen een vervolg op de eerder bundel zijn, maar vooral ook een aanvulling.
Pos heeft, om de werkelijkheid van zijn leven geen geweld aan te doen, naast de meer zwaarmoedige kwatrijnen ook wat men ‘light verse’ zou kunnen noemen geschreven. Hij heeft ze met opzet niet afzonderlijk gerangschikt, maar de door elkaar opgenomen. Het gaat hem om de kern van zijn melange, iets tussen leven en dood in.

Beloof me, kind, als ik van hier verdwijn
treur niet om mij, straks bloeit weer de jasmijn
en geurt de kamperfoelie. Erger zou het wezen
als zij verdwenen waren, – ik er nog zou zijn
.

Hugo Pos – Het averechts handelen

Suzanne BinnemansHUGO POS (met Jan Kuijk)
Het averechts handelen
Nederland, historie
Gebonden met stofomslag, 128 blz., € 15,75
ISBN: 90-6265-444-4
Eerste uitgave 1997

Het averechts handelen heeft het mysterie van De Geers houding in de herfst van 1940, een paar maanden na de bezetting van Nederland door de Duitse troepen, tot onderwerp. De oud-premier besloot toen, met een dienstopdracht op doorreis van Londen naar Batavia, zonder er met iemand vooraf over gesproken te hebben, in het neutrale Lissabon te drossen en via Spanje en Duitsland terug te keren naar Nederland. Hij veroorzaakte daarmee grote deining zowel in Nederland als in Engeland en werd daarvoor in 1947 door de strafrechter veroordeeld.

Wat bezielde De Geer? Jan Kuijk, de vroegere adjunct-hoofdredacteur van het dagblad Trouw, en Hugo Pos, rechter af en oud-Engelandvaarder, zoeken beiden naar de verklaring voor De Geers gedrag. Kuijk als de historicus in het kader van een studie aan de Universiteit van Amsterdam, werkend met feiten, Pos als schrijver werkend met zijn verbeelding.

Het resultaat is een bijzonder tweeluik over De Geer in Lissabon. `Niemand weet er iets van,’ stelt Kuijk, `De Geer vooraf zelf evenmin,’ oppert Pos. Volgens Kuijk ligt de verklaring in De Geers karakter `naïef, wereldvreemd en eigengereid’, Post staaft zijn opvatting op een strafzaak waarbij hij ruim veertig jaar geleden in Suriname betrokken was.

De bijdrage van Jan Kuijk bevat niet eerder geraadpleegde bronnen en zou kunnen leiden tot een veelomvattender geschiedschrijving over De Geer. De bijdrage van Pos vormt welhaast de apotheose op zijn in 1996 verschenen verhalenbundel Voorbij Confucius, waarover Jos de Roo recenseert: `Pos speelt opnieuw overtuigend en creatief met feit en fictie, met de vraag wat waarheid is. Hij lijkt daarbij het patent te hebben op bijzondere plots.’

Hugo Pos – Voorbij Confucius. Verhalen

Hugo PosHUGO POS
Voorbij Confucius

Nederland, Verhalen
paperback, 196 blz., € 15,75
ISBN: 90-6265-433-9
Eerste uitgave 1996

In Voorbij Confucius worden – en niet alleen in het gelijknamige titelverhaal – zekerheden aan het wankelen gebracht zowel door de macht van de verbeelding, eigen aan elke echte schrijver, als door de onmacht van het geheugen, een kenmerk in het hele werk van Pos. ‘Achter de ik gaat,’ verklaart Hugo Pos in het verhaal Net als Pirandello, ‘een niet te noemen personage schuil, dat ik maar al te goed gekend heb.’ Die ik is in de eerste verhalen slechts personage in een verhaal, vervolgens personage en schrijver tegelijk en in de laatste, steeds persoonlijke verhalen uiteindelijk enkel nog schrijver. In deze 13 nieuwe verhalen toont Hugo Pos zijn meesterschap meer dan ooit; telkens weet hij de lezer te betrekken in een ingenieus spel met fictie en werkelijkheid. In veel verhalen is er die bijzondere suspense omdat de verteller als oud-rechter zich geplaatst ziet in situaties, waarin men van hem verwacht dat hij niet alleen wikt en weegt, maar ook beschikt…

Hugo Pos (1913) is een nog jonge schrijver: hij debuteerde in 1985 met Het doosje van Toeti. In 1996 ontving hij voor zijn negende boek, de autobiografie In Triplo, de E. du Perronprijs 1995: ‘een autobiografie van literair niveau’ (De Beste Boeken van 1995, Vrij Nederland), ‘een monument dat tot de beste boeken van 1995 gerekend kan worden’ (Nieuwe Revu). Vooral de verhalen die men zijn ‘Rechter Pos-verhalen’ is gaan noemen winnen bij een toenemend aantal lezers snel aan populariteit.

Hugo Pos – In Triplo. Autobiografie

Hugo PosHUGO POS
In Triplo

Nederland, Autobiografie
Gebonden met stofomslag 256 blz., € 17,90
ISBN: 90-6265-423-1
Eerste uitgave 1995

Hugo Pos (Paramaribo, 1913) debuteerde pas op 71-jarige leeftijd als schrijver met de verhalenbundel Het doosje van Toeti, sindsdien gevolgd door nog zeven bundels verhalen en kwatrijnen. Veel van zijn literair werk vindt zijn oorsprong in het kleurrijke leven dat hij leidde.

In zijn autobiografie In Triplo beschrijft Hugo Pos dit leven en de drie verschillende facetten van zijn persoon: Surinamer, Nederlander, jood – die soms uit elkaar liepen maar tenslotte een eenheid vormden. Pos komt op 14-jarige leeftijd naar Nederland, studeert rechten in Leiden en Parijs in een tijd (de Spaanse Burgeroorlog en de opkomst van Hitler) die de groei van zijn persoonlijkheid bepaalt.

Na de capitulatie in Nederland ontvlucht hij via Rusland en Japan naar Engeland. Hij krijgt een officiersopleiding, wordt in Australië ingedeeld bij de Netherlands Indies Civil Affairs en in 1944 naar Nieuw Guinea gezonden. Als Japan capituleert is hij bij de eerste troepen die met kolonel Spoor in Batavia/Jakarta aankomen en maakt aldaar het begin van de revolutie mee. Hij krijgt de opdracht om in Portugees Timor onderzoek te doen naar Japanse oorlogsmidsaden en wordt t.b.v. het Internationaal Tribunaal in Tokio benoemd tot Prosecutor Minor War Crimes.

Vanaf 1950 werkt hij in Suriname als rechter en als procureur-generaal. Op zijn vijftigste keert hij met zijn gezin terug naar Nederland, wordt eerst rechter in Amsterdam in de Provo-tijd en dan raadsheer in Den haag. Na zijn pensionering wordt hij literair recensent van Het Parool en Trouw en sinds 1985 wijdt hij zich in toenemende mate aan zijn schrijversschap.

In Triplo boekstaaft niet alleen deze opmerkelijke en avontuurlijk levensloop, maar vooral de innerlijke problemen die daarmee gepaard gaan: zijn houding ten aanzien van de onafhankelijkheid van Indonesië, nadat hij eerder doodstraffen wegens collaboratie had geëist, zijn opvattingen over de berechting van oorlogsmisdadigers in Japan, de opkomst van het nationalisme in Suriname, de verboren plekken van het rechterschap, de achtergrond van zijn verhalen en de boeken die hem hebben beïnvloed.