M
M
M
M
M
M
Op zaterdag16 mei 2026 werd in de Pletterij door Elders literair een programma gepresenteerd ter gelegenheid van haar jubilerende én afscheidnemende uitgever In de Knipscheer. Een dubbele hommage, want behalve een avondvullend programma ook de presentatie van Elders nr. 7 dat geheel gewijd is aan een halve eeuw Uitgeverij In de Knipscheer. Het programma begint (op de tijdlijn 08:30) met de aankondiging van Elders-redacteur Arjen van Meijgaard. Op 13:20 opent zangeres Lakshmi het programma met gitarist Pascal Voorbraak met het nummer Ahaa gevolgd door een vertolking van haar gloednieuwer singel Strawberry. Aansluitend gaat (22:00) Arjen van Meijgaard in gesprek met uitgeverijredacteur Peter de Rijk. Oud-redacteur Scott Rollins (45:30) leest To the brothers Knipscheer een brief voor van de ‘Amerindiaanse’ Craig Kee Strete, auteur van het allereerste boek bij de uitgeverij (november 1976) met Als al het andere faalt kunnen we de zweep leggen over de ogen van het paard en hem laten huilen en slapen. Schrijver en muzikant Ernst Jansz (52:30) leest het fragment Icoon van Joost Belinfante uit het Doe Maar-boek Lijf aan lijf en vervolgens een fragment uit zijn boek Dromen van Johanna over het lied Iedere korrel zand (Every Grain Of Sand) van wereldicoon Bob Dylan, welk nummer hij ook ten gehore brengt (!:04:40). Vanaf 1:09:40 tot !:33:00 is het Pauze. Daarna kondigt Arjen van Meijgaard de Vlaamse schrijfster Kristien De Wolf aan. Zij leest twee verhalen voor Antonia en Helderwater. Het tweede verhaal is een fragment van haar nog te verschijnen (waarschijnlijk gelijknamige) nieuwe roman. Daarna (1:44:30) gaat het zaallicht uit voor de première van de Antilliaanse documentaire over de uitgeverij Uit de Knipscheer van de Curaçaose filmmaakster Hester Jonkhout. Vanaf 2:14:40 biedt Elders-redacteur Kees Ruys het eerste exemplaar van Elders nr. 7 aan Franc Knipscheer en Anja Brandse én een speciaal voor de gelegenheid gemaakte tekening van en door Diederik Gerlach, beeldend kunstenaar (o.a. van het In de Knipscheer-boek Het leven is snel genoeg en regelmatig medewerker van de tijdschriften Extaze en Elders). Vanaf 2:21:20 dankwoord van Franc Knipscheer. Lakshmi en Pascal Voorbraak sluiten af met Grow With You en The Lost Kult (Starry Eyed) waarbij Pascal Voorbraak alle registers van zijn gitaar opent. Einde 2:46:00.
Kijk hier naar de videoregistratie van deze avond op YouTube
Meer over Elders nr. 7
Meer over een halve eeuw In de Knipscheer
Meer over LAKSHMI op deze site
Meer over Craig Strete bij Uitgeverij In de Knipscheer
Meer over Arjen Meijgaard bij Uitgeverij In de Knipscheer
Meer over Scott Rollins bij Uitgeverij In de Knipscheer
Meer over Ernst Jansz bij Uitgeverij In de Knipscheer
Meer over Kristien De Wolf bij Uitgeverij in de Knipscheer
Meer over Uit de Knipscheer op deze site
Meer over Kees Ruys bij Uitgeverij In de Knipscheer
Met dit extra dikke zevende nummer brengt Elders literair een hommage aan 50 jaar uitgeverij In de Knipscheer, in boekomslagen en een fotobiografie, maar vooral in verhalen, gedichten, essays en herinneringen van In de Knipscheer-auteurs uit alle windstreken. Verhalend proza en memoir: Marion Bloem, Kristien De Wolf, Cor Gout, Ernst Jansz, Lex Paleaux, Scott Rollins, Craig Strete, Etchica Voorn en Tommy Wieringa. Poëzie: Aletta Beaujon, Oda Blinder, Aly Freije, Karin Lachmising, Carla van Leeuwen en Walter Palm. Peter de Rijk, al decennia naast schrijver (onder het pseudoniem E. de Haan) ook redacteur van In de Knipscheer, schreef met ‘De pater familias’ zowel een kleine geschiedenis van de uitgeverij als een kleurrijk en liefdevol portret van Franc Knipscheer als beschermvader van ‘zijn’ auteurs en boeken – en tijdschriften: bij de uitgeverij verschenen achtereenvolgens Mandala (1975–1983), De Held (1985–1993), Literair tijdschrift Extaze (2011–2019) en Elders literair (2022–2026). In ‘Geruchtmakende In de Knipscheer-uitgaven’ geeft De Rijk daarnaast een overzicht van titels uit de jaren zeventig en tachtig die in Nederland opzien baarden. In zijn schets ‘Een goede garage behoeft geen voordeurbel. Vijftig jaar Caraïbische Knipscheer-uitgaven’ stelt Michiel van Kempen dat ‘niemand de stelling zal bestrijden dat de literatuur van Suriname en de voormalige Nederlandse Antillen er anders zou hebben uitgezien zonder de ruimte die In de Knipscheer heeft geboden aan Nederlands-Caraïbische auteurs’. Klaas de Groot beschrijft in ‘Boeli van Leeuwen onderweg (van Leiden naar Venezuela)’ een deels ongepubliceerd gebleven typoscript van de vooraanstaande Nederlands-Antilliaanse auteur over zijn reizende leven in de jaren veertig en vijftig. In ‘Drie Antilliaans-Curaçaose dichteressen over de wereld, de liefde en zichzelf’ leidt De Groot het werk in van Oda Blinder, Aletta Clémence Beaujon en Carla van Leeuwen, auteurs van wie hij voor In de Knipscheer verschillende bundels samenstelde en bezorgde. Verder in dit nummer een onnavolgbare beschouwing van Rogi Wieg († 2015) over de dichtbundel Scheren zonder spiegel (2011) van E. de Haan en een gloednieuwe tekening van beeldend kunstenaar Diederik Gerlach, die zijn uitgever (Het leven is snel genoeg) vereeuwigde. Gastredactie Hein van der Hoeven en Peter de Rijk. In dit nummer was ook ruimte gereserveerd voor een bijdrage van Astrid H. Roemer. Zij mailde de redactie eind november 2025: «Beste, op een bijdrage van mij kunt u rekenen. Houd me op de hoogte, please! Astrid H Roemer.» De bijdrage is niet gekomen, ze overleed op 8 januari 2026 in Paramaribo. Het omslag is van Els Kort, een kleurrijke knipoog naar het logo van de uitgeverij (van Henrik Barends).
Over ‘Dunkel’ van Cor Gout op Antwerpen leest, 25 mei 2025:
Margriet Westervaarder
Jaap Goedegebuure
Sinds uitgever Franc Knipscheer in 2022 aankondigde dat de laatste titel van de uitgeverij in maart 2026 zal verschijnen stroomde in 2022 en 2023 een tiental auteurs door naar een nieuwe uitgeverij. In 2024 maakte Peter WJ Brouwer zijn overstap naar Uitgeverij Nobelman bekend. Peter Brouwer debuteerde als romanschrijver bij In de Knipscheer met ‘Het Siamees moment’ (2017), gevolgd door ‘Het oog van de kraanvogel’ (2021) en ‘Op alles wat ik ben’ (2024). Als dichter publiceerde hij bij In de Knipscheer in 2013 en 2015 in het literaire tijdschrift ‘Extaze’. In samenwerking met Uitgeverij P verscheen in 2026 de dichtbundel ‘Brief aan wie niet bestaat’. Bij Uitgeverij Nobelman zal in 2025/6 zijn nieuwe roman ‘IJzel’ (werktitel) verschijnen. Uitgeverij In de Knipscheer bewaart de beste herinneringen aan de samenwerking met Peter Brouwer en wenst hem alle succes toe met zijn komende werken.
Theo Monkhorst
Margriet Westervaarder
In de maandagse rubriek Naschrift beschrijft dagblad Trouw bijna wekelijks het leven van onlangs overleden heel gewone of bekende mensen. Op 16 augustus 2021 maakt Marlies Kieft een portret van Mark de Haan, geboren op 14 februari 1987 in Den Haag en overleden op 11 juli 2021 in Dordrecht. «Op het gymnasium kreeg hij wel snel goede vrienden. De middelbare school deed hij haast liggend op de bank, af en toe een boek inkijkend. Wat nu te kiezen? Het werd Nederlandse Taal en Cultuur aan de Universiteit Leiden, vooral omdat hij zo hield van lezen. (…) Soms liet hij zich verbaal weleens wegduwen door anderen die in een van zijn stiltepauzes het woord overnamen. Mark kon door zo’n onderbreking geïrriteerd raken, meestal wachtte hij echter rustig af tot hij zijn verhaal alsnog kon afmaken. Als hij de ruimte kreeg, was hij op zijn best en formuleerde hij scherp en origineel. Dat was ook zoals zijn vrienden hem zagen, als een originele geest. Wat hun nog sterker opviel was zijn trouw. Wanneer je in zijn hart zat, bleef je dat ook. (…) Na zijn studie kwam hij in het bedrijfsleven terecht, waar hij werkte als data-analist, iets wat hem ook goed lag. Hij las nog steeds veel en werd lid van een boekenclub die was opgericht door een oud-hoogleraar van de universiteit, het clubje literatuurminnaars raakte hecht bevriend. In zijn vrije tijd schreef Mark korte verhalen over onderwerpen die hij vaak uit de actualiteit haalde, maar waar hij met zijn fantasie en zwarte humor een onverwachte draai aan gaf. Zijn doel was om mensen aan het denken te zetten over de manieren waarop je tegen de werkelijkheid kunt aankijken. Zijn werk werd gepubliceerd in de literaire tijdschriften ‘Liter’ en ‘Extaze’. (…) Nog geen twee jaar geleden kreeg Mark plotseling medische klachten rond zijn longen en na verschillende onderzoeken bleek hij een zeldzame vorm van kiemcelkanker te hebben. Een zware periode brak aan van chemobehandelingen en operaties. Mark lag in het ziekenhuis toen zijn bundel met korte verhalen ‘Buitenaards koraal’ verscheen bij uitgeverij In de Knipscheer. Ondanks de omstandigheden was het een grote droom die uitkwam. (…) Maar de nieuwe roman waar hij aan werkte, kon hij niet meer afmaken. (…)