Een zwarte roos. Gedicht van Edgar Cairo

EdgarCairoIn zijn bijna dagelijkse Facebookbericht memoreert Wim van Til, oprichter van en coördinator bij Poëziecentrum Nederland, de geboorte- en sterfdagen van Nederlandstalige dichters. Vandaag (16 november 2020) is het de geboortedag van onder anderen Bert Verm, Jan H. Mysjkin, Lieve Desmet en Hester van Beers. Het is ook de sterfdag van J.W.F. Werumeus Buning, Edgar Cairo en Kees van Kalmthout. Bij wijze van felicitatie/gedenken kiest Wim van Til voor een gedicht van Jan H. Mysjkin; uitgeverij In de Knipscheer kiest voor het gedicht ‘Een zwarte roos’ van Edgar Cairo uit zijn bij deze uitgeverij verschenen bundel ‘Lelu! Lelu! Het lied der vervreemding’ uit 1984. Dit gedicht werd ook geselecteerd door Klaas de Groot in zijn bloemlezing ‘Grenzenloos; 40 jaar Knipscheer Poëzie’ (2018).

Een zwarte roos

En dan pas voelt die roos zich roos….
En dan pas voelt die roos zich roos….

Een zwarte roos
vereist een zwarte dauw.

Een zwarte roos
behoeft een zwarte moesson,
voor haar teelt de zwartste aarde,
zwaarzwarte groei en bloei als bloem!

Hier schuilt de monding van de waarheid
waaraan heel ons leven zich
zou moeten staan bedrinken:
de zwarte mens,
het zwartgebaarde kind,
verdient zoals een ieder z’n kultuur
met zwarte trots te dragen!

Een zwarte roos vergt een zwarte dag
uit zwarte zon, inktzwarte wolken
die haar zwart geluk voorspellen
in de allerzwartste uren
die in donkerzwarte vonken spatten
uit het aangezicht der nachtzwartduistere
geschiedenis!

Een zwarte roos
o, ’t dient brandend gezegd,
behoeft een zwartzwart zielsbestaan!

En dan pas voelt die roos zich roos….!
En dan pas ís die roos roos roos….

Meer over Edgar Cairo bij Uitgeverij In de Knipscheer
Meer over ‘Grenzenloos’

«Schitterende roman laat vergezichten zien.» – Timbel

Voorplat75Over ‘Het witte land’ van Rob Verschuren op Bol.com, 14 november 2020:
In ‘Het witte land’ ontvlucht Bobby West een wereld die weinig betekenis voor hem heeft. (…) Hij belandt in een zeestadje bij de sprookjesachtige Baai van de Neergedaalde Draken. (…) ‘De straat werd zijn woning, de menigte zijn dagtaak. Hij dreef mee op het eb en vloed van de mensenmassa (…) Hij zag vreemde en onbegrijpelijke dingen, maar hij zocht nooit naar begrip, alleen naar verwondering en kleine schitteringen van schoonheid.’ Op een dag ontdekt hij een loods waar afval gebracht en gesorteerd wordt. Daar zit een vrouw die hij ‘Bleke Orchidee’ noemt. Ze is in het wit gekleed en haar benen ‘die dun waren als rietstengels’ liggen uitgestrekt op een sofa. Hij vermoedt dat ze verlamd is. Iedere dag komt hij om vanaf een stapel dozen naar haar te kijken. De ruimte met de torenhoge balen afgedankte goederen gaat hij steeds meer zien als een tempel en de afvalkoningin als een hogepriesteres. (…) Hier komt het verhaal tot een hoogtepunt. Lelijkheid mengt zich met schoonheid tot een hogere vorm van schoonheid, van echtheid. (…) ‘Het witte land’ is een schitterende roman die klein van omvang is maar naar alle kanten uitwaaiert en vergezichten laat zien. (…)
Lees hier de recensie ‘Een verlamde godin’
Meer over ‘Het witte land’
Meer over Rob Verschuren bij Uitgeverij in de Knipscheer

«Je leest het in een ruk uit.» – Daan van der Valk

VoorplatWinterwater-75Winterwater’ van Lex Paleaux op 2 in toptien van de Boekenraad (1) van de Volkskrant, 13 november 2020:
9 boekverkopers tippen de lezers van de Volkskrant wat zij deze week zouden moeten lezen. Daan van der Valk van De Vries Van Stockum in Haarlem zet ‘Winterwater’ van Lex Paleaux op 2. ‘De Haarlemse debutant Lex Paleaux beschrijft zijn jeugd in Friesland. Je leest het in een ruk uit. Landelijk is Paleaux niet bekend, maar hij wordt door de Haarlemse bevolking op handen gedragen. Het verkoopt hier als een tierelier, we hebben er nu al vijfhonderd van verkocht, dat is extreem veel voor een debutant.’
Klik hier voor de toptien in de Volkskrant
Meer over ‘Winterwater’
Meer over Lex Paleaux bij Uitgeverij In de Knipscheer

Ballade voor de Banaan. Gedicht van Hugo Pos

Hugo PosIn zijn bijna dagelijkse Facebookbericht memoreert Wim van Til, oprichter van en coördinator bij Poëziecentrum Nederland, de geboorte- en sterfdagen van Nederlandstalige dichters. Vandaag (11 november 2020) is het de geboortedag van onder anderen Christina Guirlande, Dimitri Antonissen en Danielle Schokker. Het is de sterfdag van de Surinaamse dichter Hugo Pos (1913-2000). Bij wijze van felicitatie/gedenken kiest Wim van Til voor een gedicht van Christina Guirlande; uitgeverij In de Knipscheer kiest voor het gedicht ‘Ballade voor de Banaan’ van Hugo Pos uit zijn bij deze uitgeverij postuum verschenen bundel ‘Twaalf balladen’ uit 2005. Dit gedicht werd ook geselecteerd door Klaas de Groot in zijn bloemlezing ‘Grenzenloos; 40 jaar Knipscheer Poëzie’ (2018).

Ballade voor de Banaan

Ik heb mijn naam bevestigd
aan een bananenstronk
prop als ik dood ben vrienden
iets van mij in uw mond

en als gij lust verzadigd
u in uw hangmat vleit
denk dan aan deze dichter
niet aan de eeuwigheid

bananen zijn gezonder
voor darmen en gemoed
dan alle speculaties
van wat er komen moet

één troost is ons beschoren
dat de banaan blijft smaken
dankzij de armen, vaker
behoeders van ons welzijn

laat uw gedachten dwalen
naar koelies, welhaast slaven,
die voor een hongerloon
de trossen kappen, stapelen

het sprookje van de tropen
wij vroom en diepgelovig
kreeg glans en oude tover
sedert Gauguin’s Tahiti

tot paradijs verheven
met bloemgetooide zeden
waar vrouwen onbevangen
het manlijk zaad opvangen

Wil ik de pret bederven,
geen sprake van, ik zou
wel willen dat niets mis was,
het beeld waarheidsgetrouw

Prins
en dat alle bananen
getuigden van de vrucht
van goed beloonde arbeid
voor wieden en de pluk.

Meer over Hugo Pos bij Uitgeverij In de Knipscheer
Meer over ‘Grenzenloos’

«In dit geval is de reis zeker meer de moeite waard dan de bestemming.» – Ben Koops

Voorplat75Over ‘Het witte land’ van Rob Verschuren op Literair Nederland, 10 november 2020:
In ‘Het witte land’ van Rob Verschuren ontvlucht een man zijn midlifecrisis en de moderne wereld door op zoek te gaan naar een hem onbekende vrouw in een uithoek van de aarde. Reclameman Bobby West heeft zojuist zijn vriendin verloren. (…) Zijn ex verwijt hem in een brief dat hij ‘ironie gebruikt om elk gevoel buiten te houden en serieuze gesprekken te vermijden’. Hij geeft haar gelijk, maar is niet van zins om dit te veranderen. (…) Dat Bobby’s zoektocht een veel breder doel heeft dan alleen de vrouw vinden blijkt als hij rondreist door de stad (…). Hij wil door het ‘land dwalen als door een abstract schilderij’ waarbij hij altijd toeschouwer blijft. (…) ‘Het witte land’ is een onderhoudende en prettig geschreven novelle met mooie metaforen en reflecties over kunst. Bobby heeft een zwak voor het abstract expressionisme van kunstenaars als Rothko en De Kooning. Voor hem spreekt een schilderij meer tot de verbeelding dan woorden kunnen. De vergelijkingen zijn hier ook naar. Een lichtspel is een ‘chiaroscuro’ en als Bobby de steegjes doorwandelt wonen de bewoners van dit doolhof in de etsen van Piranesi. Verschuren bereist de ‘provincies van de verbeelding’ die niet per se ergens heen voeren. Het is een cliché, maar in dit geval is de reis zeker meer de moeite waard dan de bestemming. De reis van Bobby leidt hem naar de vrouw in het wit en uiteindelijk het grote onbekende. De orchidee, die bloeit uit afval, vormt een passend beeld bij de weg die Bobby aflegt op zoek naar zijn bestemming.
Lees hier de recensie ‘Zoektocht van een toeschouwer’
Meer over ‘Het witte land’
Meer over Rob Verschuren bij Uitgeverij in de Knipscheer

«Intrigerende roman over een catalograaf van Surinaamse afkomst.» – Ezra de Haan

Voorplat catalograaf-75Over ‘De catalograaf’ van Diana Tjin in SU Magazine, 10 november 2020:
(…) ‘Een catalograaf zonder een collectie om te beschrijven, is niet langer een catalograaf.’ Het zijn de veel betekende woorden waarmee Diana Tjin haar roman laat beginnen. Ze schetsen Edgars dwangmatige leefstijl, typerend voor iemand die zijn identiteit aan zijn beroep ontleent. ‘Een catalograaf moet eten op gezette tijden, en dat in hoeveelheden die onverstandig zijn voor mensen die niet in de bouw werken.’ De schrijfster werkt toe naar het moment waarop de gedrevenheid voor zijn werk zich tegen hem keert. Angst voor concentratieverlies en het daardoor maken van fouten, gaan een grote rol spelen. En dat terwijl volledigheid, precisie, accuratesse en productiviteit van hem worden verwacht. Jaren vol angst voor de controleurs van zijn beschrijvingen hebben hem getekend. Los daarvan was hij zelfs onnodig bang geweest dat men hem zou afwijzen vanwege zijn Aziatische uiterlijk en Joodse afkomst. (…) ‘De catalograaf’ doet aan de romans van schrijvers als Paul Auster en Kafka denken, en zelfs Roald Dahl schemert erdoorheen. Mensen komen, door ijdelheid of hun gewoonten in een val terecht. Weet Edgar zich eruit te worstelen? Diana Tjin weet je met deze zeer originele roman blijvend te boeien.
Lees hier de recensie
Meer over ‘De catalograaf’
Meer over Diana Tjin bij Uitgeverij In de Knipscheer

De o van emotie. Gedicht van Jacques Schmitz

SchmitzPotlodenIn zijn bijna dagelijkse Facebookbericht memoreert Wim van Til, oprichter van en coördinator bij Poëziecentrum Nederland, de geboorte- en sterfdagen van Nederlandstalige dichters. Vandaag (9 november 2020) is het de geboortedag van onder anderen H.M. van Randwijk, Johanna W.P. Hell en Jacques Schmitz (1946). Het is de sterfdag van Agnita Feis en Werner Spillemaeckers. Bij wijze van felicitatie/gedenken kiest Wim van Til voor een gedicht van Agnita Feis; uitgeverij In de Knipscheer kiest voor het gedicht ‘De o van emotie’ van Jacques Schmitz uit zijn bij deze uitgeverij verschenen bundel ‘Potloden die niet kunnen’ uit 1984. Dit gedicht werd ook geselecteerd door Klaas de Groot in zijn bloemlezing ‘Grenzenloos; 40 jaar Knipscheer Poëzie’ (2018).

De o van emotie

van o
dorst hij voortaan
maar volledig verloren

legt hij zich
bij wijze van doen al
vast neer in een woord

maakt hij op
tijd zijn emotie

draait hij zich om om
te slapen

houdt hij zich
(verre en dom).

Meer over Jacques Schmitz bij Uitgeverij In de Knipscheer
Meer over ‘Grenzenloos’

«Met ‘Het Witte Land’ overstijgt Rob Verschuren zelfs ‘Tyfoon’.» – André van Leijen

Voorplat75Over ‘Het witte land’ van Rob Verschuren op Trefpunt Azië, 7 november 2020:
(…) ‘Het Witte Land’ is de Terra Incognita, de witte vlek van Bobby West. (…) De wereld is een grote witte vlek, waarvan je het bestaan vermoedt, maar waaraan je geen deel hebt. Dat verandert wanneer hij zich verdiept in het werk van Rothko. (…) “Wat hij in de samenvloeiende kleuren zag was directe communicatie tussen het hart van de schilder en zijn eigen hart. Eenzaamheid, depressie, hoop en wilde verlangens, het was er allemaal, het eeuwenoude fresco van menselijke emotie”, schrijft Rob Verschuren. (…) De ervaring zet hem aan om de witte plekken in zijn leven in te kleuren, zichzelf te ontdekken en contact te maken met de wereld. Hij vertrekt naar een ver Aziatisch land, waar “hij in het land wilde ronddwalen als in een abstract schilderij met de afstandelijke fascinatie van een toeschouwer, zonder iets te hoeven begrijpen en zonder verbinding te zoeken, behalve met de vreemdeling die hij voor zichzelf was.” Die verbinding komt er. (…) Wat dan gebeurt, is verrassend door zijn eenvoud. Het leven is dan geen witte vlek meer. (…) Rob Verschuren weet als geen ander het dagelijkse leven in een ver Aziatisch land te beschrijven. We hebben dat ervaren in zijn uitmuntende ‘Tyfoon’ en ‘Het karaokemeisje’. Ook in ‘Het Witte Land’ beschrijft Verschuren het Aziatische leven tot in de kleinste details, bijna fotografisch. Het kan niet anders of Verschuren heeft een innig doorvoeld contact met die gemeenschap. Zulk contact moet zijn queeste zijn geweest. En wellicht heeft hij bij die queeste ook zichzelf gevonden, net als Bobby. Daarmee ontstijgt Verschuren zelfs ‘Tyfoon’.
Lees hier de recensie
Meer over ‘Het witte land’
Meer over Rob Verschuren bij Uitgeverij in de Knipscheer

«Mooie beeldtaal.» – Julie Smit

Voorplat75Over ‘Het witte land’ van Rob Verschuren op Smitaki’s Boekenlust, 5 november 2020:
Nadat Bobby is verlaten door de zoveelste vriendin, raakt hij in de ban van een foto van een vrouw, die voor de puinhoop van een huis met een deken omgeslagen, ontredderd in de lens staart. Het is na een ramp in een verweggiestan-land, waar junta’s jarenlang de scepter hadden gezwaaid en het land gesloten, maar zich nu heeft geopend voor toerisme. De vrouw brengt zijn bestaan aan het wankelen: ontevredenheid over werk en leven, geen doel in zicht, brengt hem opeens tot het besluit om een andere wereld te verkennen. Hij weet wel dat hij de vrouw van de foto nooit zal vinden, maar wie weet welke ontdekking hij in haar land zal doen. Dus reist hij af naar een land, ergens in Azië. Op zijn e-reader laadt hij de honderd beste boeken uit de wereldliteratuur, niet in staat er een paar te kiezen. Hij begint bij het begin, nummer één: ‘Don Quichot’ van Miguel de Cervantes. (…) Terwijl Bobby het vreemde land probeert te doorgronden, vraagt hij zich af waarom Don Quichot zo’n ereplaats in de literatuur heeft behaald. De man was duidelijk gek. Terwijl bij Bobby langzaam een zekere gekte binnensluipt, begint hij de boerenslimheid van Don Quichot te begrijpen. (…) Ik houd er wel van wanneer Nederlandse schrijvers het benauwende kikkerlandje durven te verlaten om hun verhaal in den verre te situeren. (…).
Lees hier de recensie
Meer over ‘Het witte land’
Meer over Rob Verschuren bij Uitgeverij in de Knipscheer

«Poëzie waar je geen genoeg van krijgt.» – Koos Dijksterhuis

VooprlatMollenOver ‘Hebben mollen weet van zonsondergangen?’ van Els de Groen in Trouw, 6 november 2020:
(…) De Groen doet mooie observaties en ze stelt originele vragen over het ogenschijnlijk vanzelfsprekende. (… ) Olifanten komen vaker voorbij, ook in een tekening van Len Munnik, die de bundel illustreerde. ‘Olifanten jagen niet / ze eten wat het bos schaft’, schrijft De Groen, en: ‘een mug doodslaan is / moeilijker dan olifanten vellen / Hoe heftig ook het jagen / een mug haalt niet de krant / Eer haalt een krant de mug’. (…) Uit de gedichten van De Groen blijkt een groot mededogen met de dieren die we in kooien stoppen, maar ook met mensen die ‘vraatzuchtiger dan processierupsen de laatste bomen rooien om hun kroost te voeden’. (…) De Groen is schrijver maar was ook politicus, Europarlementariër zelfs. Ze weet dus waarom olifanten ongeschikt zijn voor de porseleinen kast van de diplomatie: ‘te breed voor wandelgangen / te dik voor achterkamertjes’.
Lees hier de recensie in de rubriek ‘Natuurdagboek’
Meer over ‘Hebben mollen weet van zonsondergangen?’
Meer over Els de Groen bij Uitgeverij In de Knipscheer