Hugo Pos – Het talmen van de tijd

Hugo PosHUGO POS
Het talmen van de tijd

Nederland – Suriname Poëzie
96 blz., paperback, € 15,75
illustraties Rita van der Vegt
ISBN: 90-6265-492-4
Eerste uitgave 2000

Het talmen van de tijd is de vierde bundel kwatrijnen van Hugo Pos. Over zijn vorige bundel Tot in de nde, nde graad schreef de pers:

«Zoveel zekerheid in nog geen 100 bladzijden! Meer kan en mag niet worden verlangd.» – Algemeen Dagblad

«Hugo Pos beoefent het ‘dichten’ van de woorden tot ze tot een pregnante uitdrukking met grote zeggingskracht samengebald zijn met schijnbaar gemak, waaraan het slijpen en schaven voor een dergelijke kleine vorm bereikt wordt niet meer zichtbaar is. Er is in de poëzie van Pos heel wat te beleven, zowel naar vorm als inhoud.» – Wim Rutgers

«Pos’ toon is melancholiek en berustend, wijs ook. Zijn gedichten zijn helder en verstaanbaar, parlando-achtig. Achter de lichtheid gaat een montere wanhoop schuil, die zich pas bij herlezing echt laat gelden. Hier is een dichter aan het woord die weet wat taal is, wat de spankracht van heel precies gekozen woorden betekent.» – NRC

Cándani – een zoetwaterlied

CándaniCANDANI
een zoetwaterlied

Surinaams Poëzie
Paperback, 64 blz., 12,50
ISBN 90-6265-495-9
Eerste druk 2000

In een zoetwaterlied, geheel geschreven in het Nederlands, maakt de lezer kennis met het district Nickerie in Suriname, het district van de ‘rijstesmart’. De 35 kortere en langere gedichten vormen samen een cyclus van het leven van de immigrant, de contractant.

Cándandi (pseudoniem van Asha van den Bosch-Radjkoemar, Paramaribo, 1965) hindoestaanse, kwam in 1990 naar Den Haag ter gelegenheid van de publicatie door de NBLC van haar eeste dichtbundel (‘een nieuw ijkpunt in de jonge literaire ontwikkeling van het Sarnami’ Michiel van Kempen) en is sindsdien in Nederland gebleven.
In 1993 werd zij als een van de jongste Surinaamse auteurs in woord en beeld als een natuurtalent geportretteerd in Woorden op de westenwind (tien Surinaamse schrijvers buiten hun land van herkomst) en al in 1995 opgenomen in Meulenhoffs Spiegel van de Surinaamse poëzie.

De pers over een zoetwaterlied
Haar pregnante beelden en taalreflecties zijn uniek. Vooral met de onuitputtelijke stroom intuïtieve beelden lonkt Cándani naar een plaats in de eregalerij van onze literatuur. – De Ware Tijd

Amos Tutuola – Mijn leven in het land der geesten

Amos TutuolaAMOS TUTUOLA
Mijn leven in het land der geesten

vertaling: Peter Abspoel, Hans Plomp
Paperback, 160 blz., € 14,50
ISBN 978-90-6265-453-6
Eerste druk 1999

Een achtjarig Afrikaans jongetje raakt op wonderbaarlijke wijze in de geestenwereld verzeild wanneer hij op de vlucht is voor slavenjagers. Op zijn tocht ontmoet hij de meest afstotelijke en angstaanjagende wezens, maar doordat hij de taal van de geesten leert spreken, dringt hij steeds dieper in hun wereld door, zoals in die van ‘De geest met de televisiehand’.

«De jongen ervaart meer gedaanteveranderingen dan Alice in Wonderland.» – Grove Press, New York

De Nigeriaanse schrijver Amos Tutuola overleed in 1997 op 77-jarige leeftijd. Zijn debuutroman The Palm-Wine Drinkyard werd in 1952 bejubeld door Dylan Thomas en door Raymond Queneau in het Frans vertaald.

Hoewel onbekend met elkaar doet Tutuola’s gebruik van het groteske en het obscene denken aan Lautréamont of Artaud.» – Kofi Awoonor

In 1954 verscheen My Life in the Bush of Ghosts dat uitgroeide tot een ‘cult-classic’ en decennia lang een inspiratiebron bleef voor uiteenlopende kunstenaars onder wie popmusici als Talking Heads’ Dyvid Byrne of Brian Eno met hun gelijknamige album.

Ons album is als de roman, een reeks van omzwervingen in Afrika.» – Brian Eno

Bijna een halve eeuw na dato verschijnt My Life in the Bush of Ghosts postuum in Nederlandse vertaling.

Er is geen twijfel over de grootheid van Mr. Tutuola’s talent, waarbij de doorsnee ‘moderne roman’ verbleekt.» – Kingsley Amis

Jerome Rothenberg en Pierre Joris namen het fragment ‘De geest met de televisiehand’ uit Mijn leven in het land der geesten op in het tweede deel (1998) van hun poëziebundel Poems for the Millenium.

«Alleen een sul of een tuthola die zijn kindertijd begraven heeft onder stapels bestsellers kan ongevoelig zijn voor Tutuola’s naïeve poëzie.» – Selden Rodman in The New York Times

Hugo Pos – Tot in de nde nde graad. Nestoriaanse kwatrijnen

Hugo PosHUGO POS
tot in de nde, nde graad, Nestoriaanse kwatrijnen 2

Nederland – Suriname Poëzie
96 blz., paperback
illustraties Erwin de Vries € 15.75
ISBN: 90-6265-455-X
Eerste uitgave 1998

Wat heeft de eeuw ons aangedaan
dat ik het boek niet dicht kan slaan:
Tot alles is de mens in staat
tot in de nde, nde graad
.

Na de bundel kwatrijnen Een uitroep zonder uitroepteken (1987) en zijn eerste `nestoriaanse’ kwatrijnen Voordat ik afreis (1983), waarvan Komrij er drie selecteerde voor zijn grote bloemlezing, verrast Hugo Pos (1913) zijn lezers nu, in 1998, met Tot in de nde, nde graad, een honderdtal nestoriaanse kwatrijnen, die niet allen een vervolg op de eerder bundel zijn, maar vooral ook een aanvulling.
Pos heeft, om de werkelijkheid van zijn leven geen geweld aan te doen, naast de meer zwaarmoedige kwatrijnen ook wat men ‘light verse’ zou kunnen noemen geschreven. Hij heeft ze met opzet niet afzonderlijk gerangschikt, maar de door elkaar opgenomen. Het gaat hem om de kern van zijn melange, iets tussen leven en dood in.

Beloof me, kind, als ik van hier verdwijn
treur niet om mij, straks bloeit weer de jasmijn
en geurt de kamperfoelie. Erger zou het wezen
als zij verdwenen waren, – ik er nog zou zijn
.

F. Starik – Mijn leven als museum

F. StarikF. Starik
Mijn leven als museum

Nederland / Roman
Paperback, blz., 224, 15,75
ISBN 90-6265-387-1
Eerste druk 1993

In Mijn leven als museum, het eerste prozaboek van zanger, dichter, kunstenaar en museumdirecteur F. Starik, neemt de auteur ons mee door de eenzame straten van Parijs. Wij glijden in vogelvlucht langs de hoogtepunten van de recente wereldgeschiedenis zoals hij die op tv heeft gezien, we nemen afscheid van zijn vader, van de dronken dichter en de zer oude mevrouw, moeten werkeloos toezien hoe hij worstelt met de grote dingen van het leven, en we zitten achterop bij de Vereniging van Vrienden van de Brommersport. Uiteindelijk doet hij, onder het opgewekte motto ‘Ik leef. En u moet betalen!’ een poging om Het Systeem op te blazen door het te overvoeden.

Starik legt per brief verantwoording af over zijn nutteloze en enigszins belachelijke leven, ‘een lotsbestemming om aan te gehoorzamen, terwijl de Opdracht zelf je niet bekend is, en niet bekend mag raken: we volgen het plan dat voor ons is geschreven en dat we niet kunnen lezen, we vullen de vakjes in de kleurplaat van ons leven’.

Na zijn met De Avonden Literatuurprijs bekroonde dichtbundel Nepvuur bewijst Starik (1958) met dit brievenboek dat hij hard op weg is zich een bijzondere plaats in de Nederlandse literatuur te verwerven.

Diana Ozon – Stad sta stil

Diana OzonDIANA OZON
Stad sta stil

Nederland. Roman
Pocket, 320 blz. € 7,50
ISBN 90-6265-718-4
Eerste uitgave 1993

«Hoogst persoonlijk en, zoals het hoort: obsessioneel» – L.Th. Lehmann in NRC Handelsblad

Diana Ozon vertelt in haar nieuwe boek Stad sta stil, het verhaal van haar huis, haar straat, haar buurt, haar stad. Waarnemingen en bespiegelingen, uitzichten en inzichten: rake poëzie in een evenwichtige bundel.

In deze pocket primeur wordt Stad sta stil (1993) voorafgegaan door Hup de zee, de bundel waarmee zij in 1986 doorbrak, én De Ozon Expres uit 1988, een onthullend (tijds)beeld van de jongerencultuur en het relaas van haar leven als rondtrekkende schrijfster.

«Diana Ozons taal is rijk aan beelden, die haar op het eerste gehoor simpele, realistische waarnemingen tot poëtische dromen en visioenen maken.»

Diana Ozon (Amsterdam, 1959), voortgekomen uit de punkbeweging, is een van Nederlands meest gevraagde podiumdichters. Haar roman Kraker Jack verscheen in 1991.

Hugo Pos – Voordat ik afreis. Nestoriaanse kwatrijnen

Hugo PosHUGO POS
Voordat ik afreis

Nederland, Nestoriaanse Kwatrijnen
82 blz., paperback, € 12,50
ISBN: 90-6265-384-7
Eerste uitgave 1993; uitverkocht

Hugo Pos (Paramaribo, 1913) debuteerde op 71-jarige leeftijd met de veelgeprezen verhalenbundel Het doosje van Toeti. Sindsdien verschenen nog drie verhalenbundels, een bundel reisverhalen en herinneringen en de kwatrijnenverzameling Een uitroep zonder uitroepteken. En nu hij tachtig wordt verblijdt hij ons met een nieuwe bundel: Voordat ik afreis. Nestoriaanse kwatrijnen

Hoewel hij aan zijn proza zijn grote faam te danken heeft, is het schrijven van kwatrijnen voor Hugo Pos altijd de meest geliefde bezigheid gebleven. Deze voor het merendeel nieuwe kwatrijnen zijn gegroepeerd rond het thema van de ouderdom en de naderende dood.

Voordat ik afreis, Charon, heel licht, handbagage,
de boedel opgedeeld, de leeftocht weggedaan,
gun mij een laatste blik als zwermen ganzen
in V-formatie naar het zuiden gaan.

De bijzondere kracht van deze kwatrijnen – en van zijn gehele oeuvre – is dat Hugo Pos toch zo waarwichtige thema’s zo lichtvoetig weet te verwoorden.

Albert Helman – Mexico zingt

Alice Walker
ALBERT HELMAN
Mexico zingt.
Een bloemlezing uit de Mexicaanse lyriek sinds de 15de eeuw.

Mexico, Poëzie
Paperback, 136 blz. € 13,50
ISBN 90-6265-351-0
Eerste druk 1992
Nog beperkt leverbaar bij uitgever

In Mexico zingt heeft Albert Helman een persoonlijke, maar representatieve selectie bijeengebracht en vertaald uit de poëzie van Mexico vanaf de pre-columbiaanse tijd. Helman heeft jarenlang in Mexico gewoond en ook vier lijvige romans gepubliceerd die zich in Mexico afspelen en die bekend staan als zijn ‘Mexico-kwartet’.

Uit het veel grotere geheel van de Mexicaanse poëzie heeft Helman gekozen voor de lyriek, die immers, noteert hij in zijn Verantwoording, ‘bij veel oorspronkelijks – vooral inzake zijn vorm – toch iets zeer eigens wat zijn stemmingen, atmosfeer, beeldspraak en schoonheidsidealen betreft’ heeft.

Na een uitgebreide inleiding – waarin de geschiedenis van de Mexicaanse dichtkunst beschreven wordt vanaf de handschriften van Maya’s, Azteken en andere volken die door de Spaanse Veroveraars in Centraal-Amerika werden aangetroffen tot en met de twintigste-eeuwse volkspoëzie – volgen chronologisch de vertalingen, die in alle opzichten recht doen aan de typerende klanken en kleuren van de originelen.

Mexico zingt is een rijk boek, enig in zijn soort.

De pers over Mexico zingt
«Een publicatie die in alle opzichten boeiend kan heten: boeiend omwille van de geboden inkijk in vijf eeuwen andersgeaarde cultuur, boeiend ook door de fraaie en elegante manier waarop de auteur deze bloemlezing serveert.» – Boekengids

«Een frisse, leerzame bloemlezing met een in menig opzicht verrassende inleiding.» – Lektuurgids

«Een sympathieke, gevarieerde bundel, die alleen al vanwege de gedichten van de legendarische non Sor Juan Inés de la Cruz de moeite waard is.» – Maarten Steenmeijer

Arthur Lava – Maximaal. Werk van 11 Nederlandse en Vlaamse dichters

906265-277-8Arthur Lava
Maximaal
Werk van 11 Nederlandse en Vlaamse dichters

Bloemlezing
120 blz., € 12,00
ISBN 90-6265-277-8
Eerste druk 1988
Uitverkocht

Onaangekondigd, maar luidruchtig werd vlak voor de zomer in het Amsterdamse Roxy de poëziebloemlezing Maximaal gelanceerd. ‘It’s official now,’ schreef Joost Niemöller later in De Held. Artikelen van Arthur Lava in dat zelfde blad en van Joost Zwagerman in de Volkskrant hadden al heel wat stof doen opwaaien en duidelijk gemaakt dat er na de fletse stilleven-poëzie van de jaren zeventig en tachtig dringend behoefte was aan de poëzie van de klauwhamer, aan bravoure en grilligheid, aan robuuste romantiek, én dat zulke poëzie ook al geschreven werd. Maar pas toen de bundel Maximaal (met door Arthur Lava gekozen en ingeleide gedichten van Pieter Boskma, Bart Brey, Dalstar, Johan Joos, René Huigen, Tom Lanoye, Arthur Lava, K. Michel, Frank Starik, René Stoute en Joost Zwagerman) eenmaal verschenen was, bleek hoezeer die behoefte aan verandering leefde: ruime aandacht in dag- en weekbladen en op radio en tv.

En de discussie woedt voort. Wie zich aangevallen voelt uit schampere kritiek. Maar intussen is het aanzien van de poëzie al veranderd: er verschijnt geen recensie meer of er wordt aan de Maximalen gerefereerd. En nu al wordt duidelijk dat het om meer dan alleen de poëzie gaat.

Het wachtwoord is ‘maximaal’. En dat blijft het ook het komende seizoen.

«Als het niet zo voor de hand zou liggen, zou je veronderstellen dat de Nederlandse poëzie binnenkort van aanzien gaat veranderen.» – Guus Middag in Vrij Nederland

Wil de nieuwe Gorter of Lucebert (m/v eindelijk opstaan om van al die ‘stilstand in beweging’ eindelijk eens echte beweging te maken.» – Ton Anbeek in Eslevier

Nu zijn we waar we moeten wezen. Een debat over de stand van de poëzie blijft namelijk in de lucht hangen zolang er geen namen worden genoemd.» – Jaap Goedegebuure in De Haagse Post.

Diana Ozon – Hup de zee. gedichten

90-6265-238-7DIANA OZON
Hup de zee

Nederland. Poëzie
Paperback, 56 blz. € 8,00
ISBN 90-6265-238-7
Eerste uitgave 1986
Uitverkocht

Diana Ozon (Amsterdam 1959), voortgekomen uit de punkbeweging, is tegenwoordig een van de meest gevraagde podiumdichters. In Hup de zee stelt zij een nieuwe fase in haar ontwikkeling te boek: proza-achtige teksten die zich laten lezen als registraties van dromen en visioenen, met beelden ontleend aan haar reizen, met name in Noord-Afrika, aan de geologie en aan de kracht van de natuur.

«Een bundel waarin surrealisme en maatschappijkritiek elkaar op een verrassende, onnadrukkelijke manier afwisselen.» – De Waarheid

«Het nieuwe werk van Ozon is minder geëxalteerd, bedachtzamer. Het politieke engagement is meer naar de achtergrond verschoven, meer verpakt en daarom misschien juist doeltreffender. Toch is dit niet hetgeen dat deze gedichten bijzonder maakt. De kwaliteit schuilt eerder in de wijze waarop Ozon de logica der dingen doorbreekt. Vooral die gedichten waarin de vervreemding op een humoristische wijze is vorm gegeven, behoren tot de sterkste uit de bundel.» – De Held

«Diana Ozons nieuwe bundel (bevat) niet zulke duidelijke vermaningen meer, geen rijm, maar een fantasie, hoogst persoonlijk en, zoals het hoort: obsessioneel.» – NRC Handelsblad