«Een debuut van grote klasse.» – Marianne Janssen

Opmaak 1Over ‘Oorlog aan de overkant’ van Sanne Biesheuvel op LeesKost, 12 november 2019:
Sanne Biesheuvel weet dat haar vader tijdens de politionele acties van 1946 tot 1950 in Nederlands-Indië werkte als Rode Kruis-soldaat. (…) En dan plots vraagt een bekende: ‘Had jouw vader daar een liefje?’ Ze heeft er nooit over nagedacht. ‘En had hij er misschien ook een kind zoals veel Nederlandse soldaten?’ De dochter is compleet van slag. Vader is overleden, ze kan hem niets meer vragen. Maar ze weet dat er op zolder van het ouderlijk huis in een doos een stapel dagboeken ligt. De toen 20-jarige Dirk vertelt daarin over zijn Indische tijd. Sanne diept de dagboeken op, besluit ze te gaan lezen. Soldaat no. 26041 3046 komt tot leven. (…) Dit is haar debuutroman. Ze schrijft hiermee zowel een roman als een ‘autobiografie’. Die term is normaliter voorbehouden aan een boek dat de hoofdpersoon van zo’n boek over zichzelf schrijft. Sanne heeft zich echter via de dagboeken van Dirk dusdanig verplaatst in de hoofdpersoon dat zij dit boek over de ervaringen van de hospik die haar vader is, als het ware vertaalde en in de ik-vorm kon schrijven. Een knappe, heel nieuwe aanpak! (…) Dit boek is buitengewoon boeiend. Er wordt niet teruggekeken op het verleden, het verleden spreekt onbevangen door de mond van ‘het heden van toen’. (…) Een bijna schizofreen verhaal. Maar vooral voor de lezers van nu. Een debuut van grote klasse.
Lees hier de recensie
Meer over ‘Oorlog aan de overkant’
Meer over Sanne Biesheuvel

«Vlot geschreven.»

Opmaak 1Over ‘Oorlog aan de overkant’ van Sanne Biesheuvel in Moesson (nr. 5), november 2019:
Het is een nieuw genre: (klein)kinderen van Indië-veteranen die het verhaal van hun vader of opa vertellen. Ook ‘Oorlog aan de Overkant’ van Sanne Biesheuvel is zo’n boek. Haar vader Dirk was tijdens de dekolonisatieoorlog hospik en ze gebruikt zijn dagboekfragmenten als basis. Over het algemeen beleefde hij de oorlog vanaf de achterkant: hij verzorgde de gewonden en kistte de verminkte lijken. Vaak nog jonger dan hijzelf. Toch moest hij als ziekendrager op een gegeven moment mee met zuiveringsacties. Dan blijkt dat ook Dirk niet onschuldig kan blijven. ‘Oorlog aan de Overkant’ is vlot geschreven. (…)
Meer over ‘Oorlog aan de overkant’
Meer over Sanne Biesheuvel

«De lezer wordt al lezend de tweede schrijver van het boek.» – Ton van Reen

VoorplatMontaillou-75Over het schrijven en beleven van ‘Vlucht uit Montaillou’ van Ton van Reen op Facebook, 6 november 2019:
In de roman ‘Vlucht uit Montaillou’ ontmoet de schrijver Boris Vian de hoofdpersonen uit zijn boek ‘Het schuim der dagen’. Hij bevindt zich op de bovenverdieping van een boekhandel, het antiquariaat, om te kijken of zijn boeken nog te vinden zijn tussen de afgeprijsde boeken en de winkeldochters. In een belendende kamer hoort hij stemmen, ze komen hem bekend voor. (…) De personen, die door al die jaren heen hetzelfde zijn gebleven, net als hij zelf, zijn blij dat ze hem zien. (…) Hoe kunnen hoofdpersonen in een boek tot leven komen en net als gewone stervelingen verwachtingen hebben, geliefd willen zijn en bemind willen worden? Hoe kan Chloé, die in het boek uit 1947 ziek wordt en jong sterft, in 2019 de hoop hebben op een mooi leven? Het is geen wonder. Dit soort dingen gebeurt in bijna elke goede roman waar een lezer aan begint. Op de eerste pagina van het boek weet hij nog niet welke personen hij aantreft in het verhaal, maar als hij een eind op weg is met lezen leert hij de hoofdpersonen beter en beter kennen. (…) Ten minste als het een goed boek is, een boek dat de lezer zelf deels mag invullen, doordat hijzelf al lezend de tweede schrijver van het boek is geworden, omdat hij elk woord dat hij leest inkleurt met de ervaringen uit zijn eigen leven, van zijn eigen omgeving, met de karakters van de mensen die hij kent. (…)
Lees verder op Columns
Of klik hier
Meer over ‘Vlucht uit Montaillou’
Meer over Ton van Reen bij Uitgeverij In de Knipscheer

«Driewerf hoera! Alle hulde! Petje af!» – Peter Lenssen

VoorplatMontaillou-75Over ‘Vlucht uit Montaillou’ van Ton van Reen op Facebook, 29 oktober 2019:
Wat een mooi boek heb je geschreven. (…) Ik was zeer verrast door het verhaal en de thematiek. Bijna on-TonvanReens. Ik bedoel: Limburg is in dit boek ver te zoeken. (…) Heerlijk, de figuren die je in allerlei klankkleuren opvoert en hun verhalen; een feest om te lezen, een feest van herkenning. Maar het mooiste aan je boek vind ik toch de achterliggende thematiek/dramatiek: wat blijft er van je werk over als je er niet meer bent? Wat betekent dat voor al dat magnifieke streven tijdens je schrijversleven? Wat is de zin nog van schrijven dan? (…) Terwijl ik de betreffende passages en overdenkingen in ‘Vlucht’ las, dacht ik daaraan: als dat in Frankrijk al zo is, hoe moet het dan in Nederland, waar de ‘ontkerkelijking’ van de literatuur al veel verder voortgeschreden is? Waar moet dat eindigen? Je snijdt een belangrijk thema aan. Wat een klus, dat ‘Vlucht uit Montaillou’! Ik weet wat het aan schrijftijd en denkmoeite kost om zoiets te componeren. (…) Hierbij beste schrijfcollega: driewerf hoera! Alle hulde! Ik zou mijn hoed afnemen als ik niet uit een arbeidersgezin kwam, dus voor jou welgemeend: petje af!
Lees hier de recensie
Meer over ‘Vlucht uit Montaillou’
Meer over Ton van Reen bij Uitgeverij In de Knipscheer

«Een boeiende roman die zowel zijn afschuw, verdriet als genegenheid uitdrukt.» – André Oyen

Opmaak 1Over ‘Oorlog aan de overkant’ van Sanne Biesheuvel op Lezers tippen lezers, 23 oktober 2019:
Sanne Biesheuvel schreef twee korte verhalen voor de verhalenbundel ‘Geschreven en gedeeld om te lezen’ van het schrijverscollectief Plazilla (2015), maar ‘Oorlog aan de Overkant’ is haar debuutroman. (…) Haar vader verklaarde in 1946, tijdens zijn militaire keuring, direct duidelijk geen wapens te willen dragen om mensen te doden. Wanneer hem het Rode Kruis werd voorgesteld, stemde hij in want daar moest je mensen verzorgen. Een half jaar later kon hij vertrekken naar Nederlands-Indië waar hij totaal ongewenst en onwetend in de hitte van de onafhankelijkheidsoorlog terecht komt. (…) Alles is nieuw van de kampongs, de inlanders, het gekruide eten tot de Maleisische taal. (…) Ook aan de tweede politionele actie ontkomt de jongeman niet. Het is een uitzichtloze toestand die hem depressief maakt. Geen wonder wanneer je gedwongen wordt deel uit te maken van een ‘zuiveringsactie’. (…) Sanne heeft de dagboeken van haar vader bewerkt tot een boeiende roman die zowel zijn afschuw, verdriet als genegenheid uitdrukt.
Lees hier het signalement
Meer over ‘Oorlog aan de overkant’
Meer over Sanne Biesheuvel

«De belevenissen van een hospik in Indië / Indonesië.» – Robert Hallatu

Opmaak 1Over ‘Oorlog aan de overkant’ van Sanne Biesheuvel in Marinjo (nr. 5), oktober/november 2019:
Sanne is de dochter van Indiëveteraan Dirk en stuit na zijn dood op zijn dagboekverhalen uit Indië. Zij maakt een reconstructie van dat verleden. (…) Tijdens de twee politionele acties moest hij mee als ziekendrager en was zo ongewild getuige van agressie, martelingen en massamoorden. Door zijn oprechte interesse en vredelievende houding was hij echter graag gezien bij de inlandse bevolking en omdat hij vaak langere tijd op één plek verbleef mondden deze contacten meer dan eens uit in echte vriendschappen. (…)
Lees hier het signalement in ‘Marinjo, tweemaandelijks onafhankelijk Moluks magazine’
Meer over ‘Oorlog aan de overkant’
Meer over Sanne Biesheuvel

«De oorlog door de ogen van een ‘gewone Hollandse jongen’.» – Norma Montulet

Opmaak 1Over ‘Oorlog aan de overkant’ van Sanne Biesheuvel voor NBD / Biblion, 10 oktober 2019:
De vader van Sanne Biesheuvel is na de Tweede Wereldoorlog als dienstplichtig militair uitgezonden naar Nederlands-Indië om ervoor te zorgen dat de troepen van Soekarno verslagen zouden worden. Zoals zoveel jongens die uitgezonden werden, wist hij nauwelijks waar de kolonie lag. Hij was ook nog nooit buiten Nederland geweest. Sanne maakt met dit boek de dagboeken die haar vader in die tijd maakte openbaar. Ze heeft het boek voorzien van een voor- en nawoord. Uit de dagboeken blijkt hoe ingrijpend de gebeurtenissen zijn voor de jonge tuinder. Plotseling wordt hij geconfronteerd met zaken als moord en martelingen, maar ook maakt hij kennis met een ander volk, met andere gewoontes, een andere religie en een andere levenshouding. En mensen blijken mensen. Waar je ook heen gaat. In het boek wordt niet ingegaan op politieke of maatschappelijke vraagstukken; de oorlog wordt door de ogen van een ‘gewone Hollandse jongen’ beschreven. Het boek leest makkelijk. Interessant voor wie meer wil weten over de belevenissen van gewone Nederlandse soldaten die in 1948 naar Indië werden gestuurd.
Meer over ‘Oorlog aan de overkant’
Meer over Sanne Biesheuvel

«Lees dit boek! Het biedt genot en uitdaging tegelijk.» – Camiel Hamans

VoorplatMontaillou-75Over ‘Vlucht uit Montaillou’ van Ton van Reen in Brabant Literair, 1 oktober 2019:
Van Reen is met ‘Vlucht uit Montaillou’ terug als verteller van een modern sprookje vol maatschappijkritiek, maar vooral op topsnelheid. Hij mengt heden en verleden, fantasie en kritiek tot schitterend vuurwerk. (…) Montaillou, een forse knipoog naar het succesverhaal van historicus Emanuel le Roy Ladurie over het middeleeuwse ketterdorp in de Pyreneeën, is hoezeer het ook een kritiek vormt op de tijdgeest een volstrekt verzonnen, vrijwel surrealistisch verhaal. Een schrijver, luisterend naar de naam van de existentialist, jazztrompettist en protestzanger Boris Vian, staat op uit de dood en schrijft een nieuwe roman die zich vervolgens ook in de werkelijkheid blijkt te voltrekken. Een spel met literaire theorie, de realiteit van het Frankrijk van Macron en van ‘la France profonde’ van de Pyreneeën, de literaire en artistieke kliekjes van vroeger en nu, en een restje Rijk Rooms Leven, dat is de caleidoscoop die Van Reen de lezer voorzet. En geschreven alsof hij de lezers van een klassiek krantenfeuilleton uit de tijd van Zola of Couperus moet vasthouden: je kunt en wilt niet stoppen voor de paar honderd pagina’s uit zijn. (…)
Lees hier de recensie
Meer over ‘Vlucht uit Montaillou’
Meer over Ton van Reen bij Uitgeverij In de Knipscheer

«De lezer voelt onvermijdelijk solidariteit met dit gezin.» – Peter Bosma

VoorplatKaraoke75Over ‘Het karaokemeisje’ van Rob Verschuren voor NBD/Biblion, 3 oktober 2019:
Het is te merken dat de auteur (1953) al lange tijd in Vietnam woont, want met grote kennis van zaken en gevoel voor humor beschrijft hij het dagelijks leven van een armoedig gezin in een grote Vietnamese stad. Met veel inlevingsvermogen en empathie geeft hij een beeld van hun gedachten over hoe ze geld kunnen lostroggelen van naïeve toeristen. Centraal staat de dochter des huizes, het karaokemeisje van de titel. Haar moeder staat op de markt, haar vader hosselt op straat, haar tweelingbroer verzint diverse vormen van inventieve zwendel op internet en zelf staat ze in het nachtleven als karaoketrofee. Dit familieportret roept vooral een glimlach op, want het zijn kleine scharrelaars die weliswaar leven van schijn en bedrog, maar toch hun hart op de juiste plaats hebben. De lezer voelt onvermijdelijk solidariteit met dit gezin en hun levenswijze. Met milde spot wordt het dagelijks leven in Vietnam beschreven, met een lichte laag van romantisch verlangen naar een betere toekomst. Een ontwapenende sfeerschets, die prettig voortkabbelt en dan passend eindigt met een donderslag bij heldere hemel.
Meer over ‘Het karaokemeisje’
Meer over Rob Verschuren bij Uitgeverij In de Knipscheer

«Enorme verbeeldingskracht, niet alleen wonderlijk maar ook duizelingwekkend.» – Adri Gorissen

VoorplatMontaillou-75Over ‘Vlucht uit Montaillou’ van Ton van Reen, 23 september 2019:
(…) Van Reen in zijn nieuwe boek zijn Franse collega Boris Vian (1920-1959) gewoon voortleven in het ‘Panthéon der onsterfelijken’. Daarin verblijft hij met vele eveneens nog levende Franse grootheden als Jean-Paul-Sartre, Edith Piaf en Serge Gainsbourg. Vian begint aan een nieuwe roman over de in een beer veranderde Napoleon die andermaal keizer van Frankrijk wil worden. Met het meisje Claire uit Montaillou, dat haar saaie dorp maar wat graag wil verlaten, gaat hij op pad naar Parijs om zijn droom waar te maken. Gaandeweg het schrijven wordt wat hij op papier zet werkelijkheid, raken de verhalen verknoopt en lopen fantasie en werkelijkheid steeds meer door elkaar. Een spel dat Van Reen op bekeken wijze met zijn lezers speelt. (…) Hij doet dat met een enorme verbeeldingskracht, zijn met vaart geschreven nieuwe roman is niet alleen wonderlijk maar ook duizelingwekkend. (…) ‘Vlucht uit Montaillou’ hoort naar mijn mening bij de beste drie boeken uit het inmiddels enorme oeuvre van Ton van Reen.
Lees hier de recensie ‘Alles mág en kán in de boeken… van Ton van Reen’
Meer over ‘Vlucht uit Montaillou’
Meer over Ton van Reen bij Uitgeverij In de Knipscheer