Albert Helman – Zomaar wat kinderen

Albert HelmanALBERT HELMAN
Zomaar wat kinderen

Suriname, Roman
Paperback, 92 blz. € 12,50
ISBN 90-6265-422-3
Eerste druk 1995
Nog beperkt leverbaar bij uitgever

Met tegenzin bij zijn komst in Nederland, maar door zijn ouders gedwongen bezoekt de twaalfjarige jongen Richenel een bont bevolkte school in de Randstad. Daar deze uitstekend geleid wordt reageren Richenel en zijn schoolkameraadjes veeleer met humor dan met verdriet of ergernis op de vele uitingen van vooringenomenheid en racisme waaraan zij zijn blootgesteld.
Toch blijkt uit wat Richenel van zijn belevenissen thuis vertelt en zo luchtig, vol zelfvertrouwen van zich afzet, dat deze voorvallen hem wel degelijk pijn doen, net als zijn ouders en de volwassen allochtonen om hem heen. Komt dit doordat zij allen onbewust zich in hun land van herkomst zelf evenzeer aan discriminatie schuldig maakten?
Tragisch wordt dit alles pas wanneer een aardige jongen als Richenel door de illegaliteit van zijn ouders ervaart dat ‘de wetten’ op nog onbarmhartiger wijze dan de racistische mensen ‘discrimineren’ en hij gedwongen is niet alleen de school, maar het hele land te verlaten.

Albert Helman koos voor de behandeling van dit hachelijke gegeven de vorm van een eenvoudige, bijna kinderlijke vertelling in simpele bewoordingen, om deze ‘gevoelige’ materie niet alleen voor de volwassen lezers, maar zelfs voor de jongere boeiend en begrijpelijk te doen zijn.

Albert Helman schreef Zomaar wat kinderen om naar eigen zeggen ‘de cyclus van een lang leven te sluiten’ door daarin het thema ‘onderwijs’ centraal te stellen en te actualiseren. Helman begon zijn loopbaan zowel in Suriname als in Nederland als onderwijzer en was later in Suriname o.a. minister van Onderwijs.

Arjan Witte – Rode zeep

Arjan WitteARJAN WITTE
Rode Zeep
Nederland. Roman
Paperback, 160 blz., € 13,50
ISBN 90-6265-414-2
Eerste druk 1995

‘Oprechte gevoelens en bravoure.’ – Trouw

Rode zeep is een roman in dertien op zichzelf staande episoden over de zowel schrijnende als grappige wederwaardigheden van een groep verveelde jongeren in een arbeidersbuurt in Utrecht. Wanneer de fabrieken waar de meeste Zuilenaren hun brood verdienen moeten sluiten, betekent dat het einde van het industriële tijdperk.

De economische neergang en sociale verharding die daarop volgen hebben hun weerslag op de groep jongeren. Ze zijn voortdurend op zoek naar confrontaties, komen in moeilijkheden en vervallen tot criminaliteit. Zowel hun onderlinge banden als hun verhouding ten opzichte van de maatschappij worden gedomineerd door geweld, ressentiment en agressie.

‘Prikkelend en schrijnend.’- NRC Handelsblad

In een sobere, suggestieve stijl en met een heel eigen humor beschrijft Arjan Witte (1961) in zijn debuut deze ontwikkelingen in een Nederlandse stad aan het eind van de jaren zeventig.

Het literaire tijdschrift Zoetermeer introduceerde Arjan Witte met het verhaal ‘Bloedvlag’, waarover Theodor Holman in Het Parool schreef:
‘Ik kan er niets aan doen: ik houd van dit soort verhalen. Campings, hippies, In search for the Original Cult, snelle dialogen, een begin, midden en een eind; kan zo uitgegeven worden. Witte publiceert binnenkort een boek bij In de Knipscheer. Ga ik zeker kopen.’

‘Geraffineerde eenvoud.’- Het Parool

Kofi Awoonor – Komt de reiziger weerom

90-6265-379-0kleinKofi Awoonor
Komt de reiziger weerom
Relaas van de terugkeer naar Afrika

Roman. Afrikaanse Bibliotheek
Ghana
Vertaling Irma van Dam
Nawoord Jan Kees van de Werk
Ingenaaid, 192 blz. € 14,75
ISBN 978-90-6265-379-9
1994

De dichter Kofi Awoonor (G’hana, 1935) behoort met Chinua Achebe tot de groten van de Afrikaanse literatuur. Awoonor beschouwt de mondeling overgeleverde poëzie van zijn eigen volk als zijn belangrijkste inspiratiebron.
De Frankfurter Allgemeine schreef: ‘Awoonor is een woord-magiër die op miraculeuze wijze beelden oproept en bezweert die we niet meer kunnen vergeten.’

In Komt de reiziger weerom wordt het verhaal over de gedwongen reis van de Afrikaan naar de Nieuwe Wereld ten tijde van de slavenhandel vervlochten met de in het heden spelende vertelling over de reis teug van Amerika naar het moederland. Het is een aangrijpend verhaal over slavernij en vrijheid, over mythen en bewustzijn, en over de uiteindelijke triomf van liefde en menselijkheid over haat en destructie.
In deze roman heeft hij veel ideeën en beelden uit Afrikaanse rituelen en ceremonies verwerkt. Kofi Awoonor: ‘Het woord is magisch: voorspellend, immer aanwezig, onmetelijk en bepaald door zijn rituele dimensie. Leven en dood worden door het woord bepaald.’

The Guardian: ‘Komt de reiziger weerom is een roman die de lezer meeneemt op een reis door zijn eigen leven.

Meer over Kofi Awoonor

Irun Scheifes – Onaffe dingen

Irun ScheifesIRUN SCHEIFES
Onaffe dingen

Nederland / Roman
Paperback, 144 blz. 12,50
isbn 90-6265-394-4
Eerste druk 1994

«Scheifes beloont de lezer ook nu weer met een roman waarin het leven op een volstrekt oorspronkelijke en authentieke manier wordt beschreven. Om tot op de bodem in het werk van deze schrijver te geraken, is enig graafwerk wel geboden, maar een schrijver als Irun Scheifes, wiens proza doortrokken is van de inzet waarmee hij dat graven ook zelf verricht, verdient dat wel.» – Ares Koopman in Arnhemse Courant

«Onaffe dingen is een dwaas en ontroerend, een verrassend origineel en fantasierijk boek, waarin grote woorden als eenzaamheid en liefde een speelse klank krijgen. In zijn brieven over de liefde verzeilt Scheifes in een tragikomedie die Oberiuistische trekjes vertoont. Dat erkent hij ook en dat is een opvallend element in de Nederlandse literatuur. Zelf is hij musicus en componist en nu, met het verschijnen van Onaffe dingen ook een heus schrijver.» – Ton Verbeeten in De Gelderlander

«Zijn nieuwe boek Onaffe dingen verraadt opnieuw een vorm-freak in de auteur, maar minder opzichtig dan in Charges De charme van de roman wordt voor een groot deel bepaald door de manier waarop Scheifes het machteloze, zelfs wat overdreven verdriet van Irun laat contrasteren met de nuchtere stem van Aia, zijn geliefde.» – NRC Handelsblad

«Voor zover hij geïdentificeerd mag worden met zijn personage dat onder dezelfde naam de brieven schrijft en aangesproken wordt, verschijnt de auteur als een man voor wie emoties belangrijker zijn dan feiten, voor wie alles wat waarde heeft weerloos is. Een man dus om van te houden.» – Joris Gerits in De Morgen

Albert Helman – De G.G. van Tellus

Albert HelmanALBERT HELMAN
De G.G. van Tellus

Suriname, Nederland, Roman
Gebonden met stofomslag, 331 blz. 20,–
ISBN 90-6265-400-2
Eerste druk 1994
Nog beperkt leverbaar bij uitgever

De G.G. van Tellus speelt zich deels af in de alledaagse realiteit en deels in een ‘tussenwereld’, een psychische en soms metafysische werkelijkheid. De G.G. en zijn rechercheteam, de Speciale Brigade, houden al sinds mensenheugenis het reilen en zeilen op aarde in de gaten. Doordat zij over zeer bijzondere eigenschappen beschikken gaan ze niet alleen de gangen van de mensen a, maar zijn ze ook in staat om hun zieleroerselen en geheimste gedachten te achterhalen.

Het verhaal begint als op straat een vrouw wordt geslagen. Een schrijver aanschouwt het tafereel en maakt het tot onderwerp van een roman. De lezer volgt de weg die dit boek aflegt, van schrijver naar uitgever, van zetter naar corrector, van vertaler naar boekhandelaar en tenslotte naar de verschillende lezers. Iedereen vormt zich een mening over de beschreven ruzie, al naar gelang zijn of haar achtergrond en maatschappelijke positie. Dit alles vindt plaats onder de oplettende en keurende blikken van de G.G. van Tellus. Ontstemd over de misstanden op aarde en de hardleersheid van de mensen roept de ‘hemelse detective’ alle betrokkenen bij zich, op een van de Waddeneilanden. Hij wijst hen op hun fouten, en draagt eenieder op het zijne of hare daarvan te leren en zich in te zetten voor een betere wereld.

Wie is de G.G. van Tellus? Waaraan ontleent hij zijn macht? Is hij de Gouverneur-Generaal, de Grote Grappenmaker, het Grond-Geweten, of hij wellicht de Goede God? ‘Misschien ben ik wel de Grote Geheimzinnige,’ tart hij zijn toehoorders, ‘ maar het is voldoende mij aan te duiden met de naam van Grijze Gerrit.’

In De G.G. van Tellus laat Albert Helman zijn maatschappelijke betrokkenheid en fenomenale vertelvermogen samenkomen in een verhaal dat even meeslepend als diepzinnig is. Deze roman mag met recht de kroon op zijn oeuvre worden genoemd.

Albert Helman werd op 7 november 1903 in Paramaribo geboren. De schrijver, musicus, journalist, taalkundige en diplomaat speelt een belangrijke rol in de Nederlandse literatuur. Helmans oeuvre omvat tientallen romans, verhalen- en dichtbundels, toneelstukken, biografieën, essays, kritieken en wetenschappelijke studies.
In 1931 vertok Helman naar Spanje, waar hij tijdens de Spaanse Burgeroorlog correspondent was voor de NRC en De Groene Amsterdammer. toen de fascisten de macht overnamen week hij uit naar Mexico. Tijdens de Tweede Wereldoorlog verbleef Helman in Nederland, waar hij lid was van de Grote Raad der Illegaliteit en het Kunstenaarsverzet. Na de bevrijding keerde hij terug naar Suriname, waar hij ondermeer werkzaam was als minister van Onderwijs.
In 1962 ontving Helman als eerste Surinamer het eredoctoraat in de letteren van de Universiteit van Amsterdam, voor zijn werk op het gebied van de linguïstiek.
De bekendste van de circa tachtig boeken van de grand old man van de Nederlandse literatuur zijn Mijn aap schreit (1928), De stille plantage (1931), De laaiende stilte (1952), Mijn aap lacht (1955), De foltering van Eldorado (1983), Hoofden van Oayapok (1984 en Peis noch vree (1993). Voor De laaiende stilte kreeg Helman de Vijverbergprijs.

«Roman over macht en onmacht van de literator. Helman beschikt over een superieur verteltalent.» – NRC Handelsblad

Nawal El Saadawi – De zoektocht van Fouada

Nawal El SaadawiNAWAL EL SAADAWI
De zoektocht van Fouada

Egypte, Roman
Vertaling: Djuke Poppinga
Genaaid gebonden, met stofomslag, 192 blz., € 17,90
ISBN 90-6265-399-5
Eerste druk 1994

Elke dinsdag, al jarenlang, ontmoet Fouada haar geliefde, Faried, in een restaurant bij de Nijl. Maar op een dag blijft hun tafeltje plotseling leeg. Als ze hem opbelt verbreekt het rinkelen van de telefoon slechts de stilte in een lege kamer. Faried is verdwenen. In de dagen die volgen raakt Fouada volledig gedesoriënteerd. Het leven lijkt te zijn veranderd in een droom die de zin van haar werk als scheikundige, en van haar bestaan als geheel, versluiert.
Of is ze met het verdwijnen van Faried juist ontwaakt uit een droomtoestand, en is de wereld vol pijn en twijfel zoals die zich nu aan haar voordoet niets meer dan een getrouwe afspiegeling van de werkelijkheid?

De zoektocht van Fouada is een poëtische roman, waarin tegen de achtergrond van de moderne Egyptische samenleving het klassieke thema van de verloren geliefde op zangerige, bijna hypnotische toon verwoord wordt.

Nawal El Saadawi werd geboren in Kafr Tahla, een dorp in Egypte. Ze weigerde om zich in de traditionele rol van de Arabische vrouw te schikken, ging medicijnen studeren en werd een vooraanstaand arts en psychiater.
Daarnaast verwierf ze grote bekendheid als schrijfster van zowel romans als nonfictie, waarin – telkens taboe-doorbrekend – de positie van de Arabische vrouw centraal staat. De zoektocht van Fouada is haar tiende boek dat in Nederlandse vertaling verschijnt.

«Saadawi bewijst met haar romans en reisverhalen hoe emancipatie in zijn werk gaat. En hoe het verhaal van één persoon het culturele klimaat van een heel land kan veranderen.» – Anil Ramdas

De pers over De zoektocht van Fouada
Het klassieke thema van de verloren geliefde wordt door Nawal El Saadawi tot op het bot uitgekleed, verschoond van elke romantische bijsmaak. Wat overblijft is ontreddelng, de kwetsbare ziel van de eenling, die mens heet.» – Friesch Dagblad

«Nawal El Saadawi schreef met De zoektocht van Fouada een ontroerend portret van een jonge Arabische vrouw op zoek naar houvast in een wereld die aan alle kanten wankelt. De roman laat een pijnlijke indruk achter van een onvervuld leven, van iemand die zich wil uiten, maar geen middel heeft kunnen vinden.» – Trouw

«Fouada ontdekt dat zij alles in haar leven alleen gedaan heeft terwijlle van haar moeders hooggespannen verwachtingen. Is het soms dit inzicht dat haar verlamt? Interessant is deze sobere roman vooral omdat hij een ver stadium van emancipatie toont.» – NRC Handelsblad

«De zoektocht van Fouada behelst een mengeling van emancipatie en westers introspectie en klinkt als een klaaglied. De toon is verwant met de bewoordingen van de Profeet waarin de nacht koud, en de dag heet is, en waarin vreugde en verdriet elkaars volkomen tegendeel zijn. Saadawi verzet zich als psychiater en als auteur tegen de traditionele inperking van de vrouw in de islam en zij eist gelijkwaardigheid en een volwaardig menselijk bestaan.» – Haagsche Courant

Buchi Emecheta – Kehinde en de geest van Taiwo

Buchi EmechetaBUCHI EMECHETA
Kehinde en de geest van Taiwo

Nigeria, Roman
Vertaling: Tilly Schel
Gebonden met stofomslag, 208 blz., € 17,90
ISBN 90-6265-401-0
Eerste druk 1994

Kehinde keert met haar man Albert en hun in Londen geboren en getogen kinderen terug naar Nigeria. In een voortdurende dialoog met Taiwo, haar tweelingzusje dat bij de geboorte is overleden, spiegelt Kehinde zich in haar verleden en haar toekomst.
In Nigeria huwt Albert een tweede vrouw en Kehinde besluit op eigen kracht terug te keren naar Engeland. Die kracht ontleent zij aan het herstelde contact met Taiwo en het verleden dat ze – over de grenzen van leven en door heen – met haar zusje deelt.

Kehinde en de geest van Taiwo is een roman waarin de essentie van Afrikaanse tradities inhoud geeft aan de verpersoonlijking van een vrije, zelfstandige vrouw. Kehinde staat er alleen voor, maar ze is vrij. Verzoend met haar mislukte huwelijk, met zichzelf en met haar omgeving bouwt ze aan een nieuw leven.
Opnieuw is Buchi Emecheta erin geslaagd de psychologische strijd van haar hoofdpersoon op een knappe en vooral menselijke manier literair gestalte te geven.

Buchi Emecheta (Nigeria, 1944) maakte grote naam met boeken Als een tweederangs burger, De prijs van de bruid, De zegeningen van het moederschap en Het hoofd boven water De specifieke Emecheta thema’s zijn ook in Kehinde en de geest van Taiwo aanwezig, waarbij de vrijheid van de vrouw en haar bewustwordingsproces op de scheidslijn van haar Nigeriaanse achtergrond en de invloed van het Westen de belangrijkste zijn.

De pers over Kehine en de geest van Taiwo
«Het proza van Emecheta heeft de glans van originaliteit. Haar onderwerpen hebben altijd te maken met overleven, waardoor haar verhalen aan gewicht winnen.» – John Updike in The New Yorker

«Een doel dat ik mezelf stel is het geven van een stem aan de Afrikaanse vrouw. Wie mijn boeken achter elkaar leest, krijgt een aardig beeld van Nigeria van de onafhankelijkheid tot nu toe. Niet dat ik bewust historisch schrijf. Je kunt het vergelijken met Engelse schrijfsters als Jane Austin en Emily Brontë. Uit hun boeken leerde ik de sociale geschiedenis van Engeland begrijpen.» – Buchi Emecheta, 1996

«Kehinde en de geest van Taiwo is een roman over het conflict tussen traditie en modernisering, over familiebanden en vrijheid van de vrouw.» – Haagsche Courant

«Haar bestaan is een aaneenschakeling van vernederingen geweest, maar Kehinde is er sterker door geworden. Na jaren in Londen te hebben gewoond, keert ze terug naar haar geboorteland Nigeria en ziet zich geconfronteerd met de hopeloze positie die haar en haar sekse-genoten is toebedeeld. Ze neemt er geen genoegen mee. Kehinde en de geest van Taiwo is als een glimlach van een oude leeuwin.» – Utrechts Nieuwsblad

Chenjerai Hove – Schaduwen

Chenjerai HoveCHENJERAI HOVE
Schaduwen

Zimbabwe, Roman
Afrikaanse Bibliotheek
Vertaling: Peter Abspoel
Nawoord: Jan Kees van de Werk
Paperback, 160 blz., € 14,75
ISBN 978-90-6265-391-1
Eerste druk 1994
Rechtstreeks bij uitgever

Na de succesvolle roman Beenderen en de enthousiast onthaalde verhalenbundel Berichten uit Harare verrast Chenjerai Hove (Zimbabwe, 1956) zijn groeiende schare lezers met een nieuwe roman: Schaduwen.
Schaduwen is een tragisch liefdesverhaal. De handeling vindt plaats in de periode van vóór de bevrijdingsoorlog tot na de onafhankelijkheid van Zimbabwe in 1980, rond een gezin dat gedwongen de voorouderlijke grond verlaat en onvermijdelijk in de greep raakt van vervreemding en eenzaamheid, maatschappelijk onbegrip en persoonlijke onmacht. De roman is tevens een initiatie in de dood, de liefde en het leven waarin keuzes zich vaak voltrekken buiten de directe controle van de mensen zelf.

Schaduwen is een van de weinige Afrikaanse romans waarin op papier recht gedaan wordt aan mondelinge Afrikaanse verteltechnieken: de roman is als een dans. De lezer kan op elk moment, op elk willekeurige bladzijde, meedoen, in de danscirkel stappen en er weer uitgaan.

De pers over Schaduwen
«Overtuigend doorbreekt Chenjerai Hove in de roman Schaduwen de lineaire vertelstructuur, waardoor het surrealistische karakter van het boek reële grond onder de voeten krijgt.» – The Herald

«Een elegisch werk, stromend als een rivier. De tekst doet in kracht en noodlottig verdriet sterk denken aan het werk van Garcia Lorca.» – Times Literary Supplement

F. Starik – Mijn leven als museum

F. StarikF. Starik
Mijn leven als museum

Nederland / Roman
Paperback, blz., 224, 15,75
ISBN 90-6265-387-1
Eerste druk 1993

In Mijn leven als museum, het eerste prozaboek van zanger, dichter, kunstenaar en museumdirecteur F. Starik, neemt de auteur ons mee door de eenzame straten van Parijs. Wij glijden in vogelvlucht langs de hoogtepunten van de recente wereldgeschiedenis zoals hij die op tv heeft gezien, we nemen afscheid van zijn vader, van de dronken dichter en de zer oude mevrouw, moeten werkeloos toezien hoe hij worstelt met de grote dingen van het leven, en we zitten achterop bij de Vereniging van Vrienden van de Brommersport. Uiteindelijk doet hij, onder het opgewekte motto ‘Ik leef. En u moet betalen!’ een poging om Het Systeem op te blazen door het te overvoeden.

Starik legt per brief verantwoording af over zijn nutteloze en enigszins belachelijke leven, ‘een lotsbestemming om aan te gehoorzamen, terwijl de Opdracht zelf je niet bekend is, en niet bekend mag raken: we volgen het plan dat voor ons is geschreven en dat we niet kunnen lezen, we vullen de vakjes in de kleurplaat van ons leven’.

Na zijn met De Avonden Literatuurprijs bekroonde dichtbundel Nepvuur bewijst Starik (1958) met dit brievenboek dat hij hard op weg is zich een bijzondere plaats in de Nederlandse literatuur te verwerven.

Diana Ozon – Stad sta stil

Diana OzonDIANA OZON
Stad sta stil

Nederland. Roman
Pocket, 320 blz. € 7,50
ISBN 90-6265-718-4
Eerste uitgave 1993

«Hoogst persoonlijk en, zoals het hoort: obsessioneel» – L.Th. Lehmann in NRC Handelsblad

Diana Ozon vertelt in haar nieuwe boek Stad sta stil, het verhaal van haar huis, haar straat, haar buurt, haar stad. Waarnemingen en bespiegelingen, uitzichten en inzichten: rake poëzie in een evenwichtige bundel.

In deze pocket primeur wordt Stad sta stil (1993) voorafgegaan door Hup de zee, de bundel waarmee zij in 1986 doorbrak, én De Ozon Expres uit 1988, een onthullend (tijds)beeld van de jongerencultuur en het relaas van haar leven als rondtrekkende schrijfster.

«Diana Ozons taal is rijk aan beelden, die haar op het eerste gehoor simpele, realistische waarnemingen tot poëtische dromen en visioenen maken.»

Diana Ozon (Amsterdam, 1959), voortgekomen uit de punkbeweging, is een van Nederlands meest gevraagde podiumdichters. Haar roman Kraker Jack verscheen in 1991.