«‘We begrepen elkaar’: Harry Vaandrager en Samuel Beckett.» – Ewoud Goethals

VoorplatIkwordt-75Over het proza van Harry Vaandrager als masterproef literatuurwetenschappen KU Leuven, juli 2018:
(…) Sinds 2011 schrijft Vaandrager enkel nog fictioneel proza. Dat proza is zeer donker maar humoristisch, zowel gebald als lyrisch en bijna uitsluitend in monoloog-vorm geschreven. (…) Vanaf de verhalenbundel ‘Koprot’ (2013) worden zijn boeken gezamenlijk uitgegeven door ‘het balanseer’ en ‘In de Knipscheer’. Recent verschenen nog de romans ‘Maskerade’ (2016) en ‘Ik wordt’ (2018). Zo wordt Vaandrager stilletjes aan de auteur van een klein maar interessant oeuvre. Ik richt mij in dit artikel op zijn proza. Dat proza vertoont namelijk opvallende gelijkenissen met het werk van Samuel Beckett. (…) Zijn vertellers modificeren soms hun verhaal. (…) Op bepaalde momenten negeren Vaandragers personages hun hele voorafgaande verhaal. (…) De ik-verteller van ‘Ik wordt’ stelt meermaals zijn verhaal bij, bijvoorbeeld: ‘Laten we het gezegde lankmoedig als ongezegd beschouwen. Vooruit, dus helemaal opnieuw beginnen.’ (…) Daarnaast speelt Vaandrager ook op een andere manier een spel met het voornaamwoord ‘ik’, in het bijzonder in zijn laatste roman ‘Ik wordt’. Op de eerste pagina van die roman is dat voornaamwoord vreemd genoeg nergens te bespeuren. Het zit echter wel verstopt in heel wat woorden op die pagina: ‘verschrikkelijk’, ‘hartstikke’, ‘getikt’, ‘verschrikkingen’, ‘grinniken’, ‘zeik’, ‘niks’, ‘niksend’. (…) Samuel Beckett en Harry Vaandrager vertellen zichzelf verhalen om gezelschap te creëren en zo hun eenzaamheid te bezweren, anderzijds lijkt hun hoofd bevolkt door allerlei mysterieuze stemmen. Zij zijn niet de meest eenvoudige auteurs. Lezers begrijpen hen waarschijnlijk niet altijd, maar een ding is zeker: zij begrijpen elkaar.
Lees hier de vergelijkende literatuurstudie
Meer over ‘Ik wordt’
Meer over Harry Vaandrager bij Uitgeverij In de Knipscheer

«Unicum in Nederlands taalgebied.» – Bart Smout

Opmaak 1Over ‘Maskerade’ van Harry Vaandrager op Passionate Platform, 21 december 2016:
Lezers die op zoek zijn naar herkenbare hoofdpersonen waar ze zich fijn mee kunnen identificeren, kunnen ‘Maskerade’ beter mijden. Ada, Bob en Ben zijn geen ronde personages. Ze zijn eerder stemmen uit een schimmenrijk die om elkaar heen dansen. Vraag is of ze überhaupt bestaan of dat ze elkaar verzinnen, niet meer zijn dan maskers die worden opgezet en afgezet. (…) Waarom zou je het bestaan überhaupt verheerlijken, die trage en pijnlijke weg naar de ondergang? (…) Maar de afkeer gaat gepaard met verlangen. De personages hunkeren alle drie naar een gebied voorbij woorden en betekenis, naar een plek waar stilte de scepter zwaait. (…) De wereld kan misschien niet vernietigd worden, maar vaste betekenissen wel. (…) Ergens lijkt Vaandrager in zijn schrijven op de Roemeense essayist Emil Cioran, die stelt dat geboorte een ziekte is waarvan niemand herstelt. Soms waart de geest van middeleeuwse mystici door zijn schrijven, die eveneens werden gedreven door het verlangen zichzelf te verliezen en op te lossen in het niets. Ook de absurde wereld van de Ierse modernist Samuel Beckett klinkt door in ‘Maskerade’. Maar de geschiedenis nog eens dunnetjes overdoen, dat is niks voor Vaandrager. Zijn stijl heeft voldoende eigen smoel om voor zichzelf te spreken. Daarmee laat de Rotterdamse schrijver opnieuw zien dat hij een unicum is binnen het Nederlandse taalgebied. Eentje om te koesteren.
Lees hier de recensie
Meer over ‘Maskerade’
Meer over Harry Vaandrager op deze site

«Vaandrager laat zien wat de essentie van literatuur is: geen mooie verhaaltjes voor de vaak maar indrukwekkende scènes.» – Ezra de Haan

Pierre LaufferOver ‘Koprot’ van Harry Vaandrager op Literatuurplein.nl, 12 april 2013:
Harry Vaandrager ziet verhalen als een spel, een taalexperiment. Iets wat je in de Nederlandse literatuur te weinig tegenkomt. Hij geeft zichzelf een opdracht en voert die zo kaal en strak mogelijk uit. De taal moet je tegen de haren instrijken. Je moet kennis maken met dat wat je liefst uit de weg gaat. En juist die uitgebeende taal doet de verhalen volledig tot hun recht komen. Ademloos lees je over de zelfkant van onze samenleving. Niet in afstandelijke, journalistieke taal maar in directe woorden die je uit je schoenen blazen.

Lees hier de recensie

Meer over Koprot