Over ‘Elders Literair, 2025-5’ in Den Haag Centraal, 28 augustus 2025:
In het tijdschrift ‘Elders Literair’ belicht neerlandicus Bart Slijper een vrijwel vergeten pacifistisch zijtoneeltje van de Eerste Wereldoorlog. Aan het Meer van Genève troffen de Oostenrijkse schrijver Stefan Zweig, zijn Franse collega Romain Rolland en de Vlaamse kunstenaar Frans Masereel elkaar. Ze kozen voor de ballingschap omdat je je alleen in een neutraal land kon ‘onttrekken aan de gifgassen van de haat’ (Rolland). (…) De drie raken murw gebeukt door de berichten over de vreselijke slachtingen in Noord Frankrijk en elders. (…) Een herkenbaar sentiment. Blijkt uit het dagboek van Zweig. (…). ‘Einde, einde, einde. Niet langer gerechtigheid! Maar barmhartigheid!’, roept hij uit. Het is een wanhoopskreet die vandaag de dag steeds vaker klinkt, als er weer kinderen worden gedood en woonflats in de as gelegd. Slijpers bijdrage vormt een mooi duet met die van Jan Hendrik Bakker, filosoof en medewerker van deze krant. Hij schrijft over de ‘zachte krachten’, zonder welke de democratie verloren is, en verwijst naar Amerika’s nationale dichter, Walt Whitman. Deze schreef in een tijd dat de democratie in opbouw was, nu wordt die afgebroken, volgens Bakker. Hij citeert een mooie oproep uit de bundel ‘Leaves of grass’: ‘Dit is wat je moet doen: heb de aarde en de zon en de dieren lief, veracht de rijken, geef een aalmoes aan iedereen die erom vraagt (…) haat tirannen, twist niet over God.’ Alweer een actuele boodschap.
Lees hier het artikel
Meer over ‘Elders 5’
Meer over Elders bij Uitgeverij In de Knipscheer
Elders Literair 2025-5
Over ‘Zwavelmans’ uit ‘Rotgeluk’ van Kristien De Wolf op Not just Hemingway, 6 juni 2018: