«Met ‘Kollektieve schuld’ schreef Edgar Cairo in 1976 een boek waar uitgevers nu naar snakken.» – Rasit Elibol

Over ‘Kollektieve schuld’ van Edgar Cairo in De koloniale leeslijst, (Dichters & Denkers) De Groene Amsterdammer, nr. 37, 10 september 2020:
Na het lezen van het werk van Edgar Cairo (1948-2000) kun je maar één ding concluderen: Nederland was nog niet klaar voor een schrijver als hij, met zijn eigen taal, zijn eigen woorden, zijn eigen vertelstructuren. Een Afro-Surinaamse man die vond dat de kolonisator geen alleenrecht had op de taal en dat de eigen taal niet onder mocht sneeuwen. (…) Misschien kun je ook wel zeggen dat Cairo zijn tijd te ver vooruit was. Zijn boodschappen zouden vandaag de dag hier in veel betere aarde vallen. Eigenlijk is het gek en opvallend dat Cairo niet ontdekt is door de huidige generaties die opkomen en gelijkheid eisen voor zwarte levens. (…) Met ‘Kollektieve schuld’ schreef Cairo een speelse familieschets waarvan het verhaal ogenschijnlijk simpel is: een Surinaamse familie – niet zomaar een uiteraard, maar een met allerlei gebreken – wordt bijeengeroepen om een reeks winti-rituelen te organiseren om de ‘collectieve schuld’ uit het verleden af te wassen en zo de problemen en ziektes weer onder controle te krijgen. (…) De verhouding die het boek heeft met de winti-praktijken is nogal ambivalent en je voelt al snel aan dat het helemaal misgaat. Gruwelijk mis zelfs. Winti is een typisch Surinaamse religie, een samensmelting van verschillende Afrikaanse religies die op plantages samen werden gebracht door tot slaaf gemaakten. Tot het begin van de twintigste eeuw was het verboden, net als de eigen taal dus. (…) Die wat vreemde eigen taal van die grote Afro-Surinaamse man die voor anderen speels was en voor Cairo niks minder dan een statement: als zwart persoon moet je jezelf niet verloochenen.
Lees hier het artikel van De Groene-redacteur Rasit Elibol
Meer over ‘Kollektieve schuld’
Meer over Edgar Cairo bij Uitgeverij In de Knipscheer
Lees ook over andere In de Knipscheer-auteurs in ‘De koloniale leeslijst’

Caribische eyeopeners in Podium Mozaïek

eyeCaribische eyeopeners in Podium Mozaïek op 18 oktober 2020:
Uitgeverij In de Knipscheer, de kleurrijkste uitgever van Nederland, nodigt u uit Caribische eyeopeners, een spannende presentatie van de nieuwe boeken uit het Caribisch Gebied, op zondag 18 oktober 2020 in Theater Podium Mozaïek in Amsterdam. Het is voor het 10de achtereenvolgende jaar dat de uitgeverij op deze wijze aandacht vraagt voor de literatuur uit de voormalige Nederlandse koloniën, inclusief voormalig Nederlands-Indië. Met presentaties, lezingen, voordrachten, muziek en film. In de loop van de maanden augustus en september is hieronder het programma regelmatig nader ingevuld met de nieuwe titels van 2020 en optredende auteurs.

Ronny Lobo met De bouwval, Clyde Lo–A-Njoe met Het dossier van de drakendoder, Henna Goudzand-Nahar met De geur van bruine bonen, Diana Tjin met De catalograaf, Saya Yasmine Amores met Het verdriet van de fluit, Sakoentela Hoebba met Een schoolvakantie, Henry Toré met De eed, Michiel van Kempen met Het eiland en andere gedichten, Carla van Leeuwen met Because en andere gedichten (bezorgd door Klaas de Groot), Fred de Haas met Servus. Macht, slavernij, uitsluiting en verzet.

Noteer de datum in uw agenda.
Kaarten online. € 10,00 incl. pauzedrankje*
Geen kaartverkoop aan de zaal, ook niet op 18 oktober.
* Reserveer snel. Het aantal toegangskaarten is i.v.m. coronarichtlijnen beperkt.
Podium Mozaïek, Bos en Lommerweg 191, 1055 DT Amsterdam. Klik: Route & bereikbaarheid. Op zondag in de omgeving vrij parkeren.
Zondag 18 oktober 2020, foyer open 13.30 uur; zaal open 14.15 uur, programma 14.30 tot 17.00 uur. Na afloop boekenverkoop en signeren in de zaal; niet in de foyer.
Podium Mozaïek: 020-580 0381 [++ 3120 580 0381]
*Alleen als het digitaal bestellen van kaarten bij het theater niet lukt, mag u de kaarten ook bestellen bij indeknipscheer@planet.nl
Meer over de vorige edities in Podium Mozaïek

«Gebalanceerd boek dat uitblinkt in de sobere maar zeer accurate beschrijvingen.» – Marjan Bex

VoorplatNjaiInem75Over ‘Njai Inem’ van Barney Agerbeek op De Leeswolf en MappaLibri, 2014, 2020:
Barney Agerbeek werd geboren in Surabaya, bracht er zijn eerste levensjaren door en keerde later terug naar zijn geboorteland om er enkele jaren als bankier te werken. Dit inspireerde hem tot verscheidene dichtbundels en één verhalenbundel (‘Schaduw van schijn’, 2013). Nu is er de roman ‘Njai Inem’. Het jonge Javaanse meisje Inem wordt omstreeks 1930 gedwongen op de plantages van Sumatra te werken als de persoonlijke bediende (‘njai’) van een Nederlandse opzichter. Op dat moment maakt Indonesië nog deel uit van de Nederlandse koloniën. Hoewel Inem naar de afgelegen gebieden gelokt was met de belofte contractarbeider te worden, dwingen de plaatselijke verantwoordelijken haar om in te trekken bij de Europese rubberplanter. In de praktijk betekent dat dat zij hem in alles van dienst moet zijn, en dat zij dus zijn geliefde moet worden. Barney Agerbeek geeft in zijn eerste roman beurtelings het woord aan de njai en de ‘toean’ en probeert zich in te leven in de eenzaamheid van beiden, en in het misbruik dat er jarenlang gemaakt werd van de inlanders. Het resultaat is gebalanceerd boek dat uitblinkt in de sobere maar zeer accurate en gedetailleerde beschrijvingen van de sfeer en het landschap van het Nederlands-Indië van voor de Tweede Wereldoorlog. (…) Deze zeer indringende roman is een boek dat je niet zomaar opzij legt.
Lees hier de recensie
Meer over ‘Njai Inem’
Meer over Barney Agerbeek bij Uitgeverij In de Knipscheer

«’Trouwportretten’. Briljant.» – Lidewijde Paris

Voorplat2de druk-75Over ‘Trouwportretten: Surinaamse voorouders in beeld’ van Lucia Nankoe en Jean Jacques Vrij op Nieuwsweekend, 19 oktober 2019:
Op zaterdag 19 oktober besprak Lidewij Paris in de Boekenrubriek van Nieuwsweekend, het zaterdagochtendprogramma van Mieke van der Weij en Peter de Bie op NPO Radio 1, het boek ‘Trouwportretten’ van Lucia Nankoe en Jean Jacques Vrij. ‘Het is zo’n hoopgevend boek. Een lust om te lezen, foto’s van een aandoenlijkheid. Het is de geschiedenis van de fotografie, de geschiedenis van de slavernij, de geschiedenis van de kolonie. Briljant.’
Luister hier naar de boekenrubriek van Lidewij Paris
Meer over ‘Trouwportretten’

«De geschiedenis van de eigen familie onder Surinamers wint enorm aan kracht.» – Jean Jacques Vrij

VoorplatNankoe75Presentatie ‘Trouwportetten. Surinaamse voorouders in beeld’ door Jean Jacques Vrij tijdens Welkom in het Kleurrijk, 8 september 2019:
Eind 2013, nu bijna zes jaar geleden, stelde Lucia Nankoe mij voor om samen een boek te maken rondom Surinaamse trouwportretten. De kiem voor dit idee was bij haar al bijna dertig jaar eerder gelegd, toen zij een affiche zag van een Duitse tentoonstelling over de positie van de bruid in verschillende culturen. Daarop was een Surinaams bruidspaar afgebeeld. [dia 1] (…) Wat mij betreft ligt de basis van dit project in de activiteiten van de Stichting voor Surinaamse Genealogie, kortweg SSG genoemd, waar ik al vanaf de oprichting in 2001 deel van uitmaak. [dia 2] Lucia Nankoe en trouwens ook Karel Berkhout zijn eveneens donateurs van de SSG. (…) Ik geloof heilig in de meerwaarde van genealogie. (…) Dit is voor mij ook de waarde van ‘Trouwportretten’. (…) Het boek heeft twee pijlers: de bruiloftsfoto’s en de geschreven portretten. (…) In interviews die Lucia Nankoe n.a.v. het boek gaf, vaak verbazing geuit dat de geportretteerden er zo ‘westers’ uitzien. (…) In Suriname is de leerplicht voor kinderen van 7-12 jaar al in 1876, ruim dertig jaar eerder dan in Nederland, ingevoerd. (…) Voor dit soort achtergrondkennis is natuurlijk verklarende tekst nodig. De teksten bij de foto’s zijn soms wat beknopt maar ik geloof dat zij de aandachtige lezer toch veel leerzame informatie bieden.
Lees en bekijk hier de presentatie door Jean Jacques Vrij in Podium Mozaiek
Meer over ‘Trouwportretten’
Meer over Welkom in het Kleurrijk’

«Uw boek brengt mij in discussie met mezelf.» – Bill Monkau

Over ‘Gentleman in slavernij’ van Janny de Heer in een e-mail aan de auteur n.a.v. lezing in De Koperen Tuin in Goes, 14 februari 2019:
(…) Als elk boek en elk nieuw verhaal een vonk heeft, dan bent u erin geslaagd die vonk voor het verhaal van ‘Gentleman in slavernij’ op mij te doen overslaan. Uw inleiding was zo levendig dat het boek mij bijzonder intrigeert. Ik begon met het lezen van de heldere historische introductie bij elk van de 15 hoofdstukken. (…) Voor mij een opluchting dat u zich gehouden heeft aan het verhaal van gentleman Horst. Ik ben geworden wie ik ben door mij te laven aan de westerse cultuur. Ontstaan in de liefdesdaad tussen een neger, wiens grootvader slaaf was, en een indiaanse uit de stam der Arowakken. Respectievelijk onderwijzer en onderwijzeres, leerden mijn zorgzame ouders hun vijf kinderen over de Atlantische oceaan heen naar de Nederlandse cultuur te kijken. (…) Hoe je er ook over denkt, uiteindelijk brachten Europeanen alfabetisering en ordening. Surinamers die klagen over kolonisatie, kunnen niet ontkennen dat ze er goed van af gekomen zijn. Voor een goed begrip, het is niet nodig een misdaad tegen de mensheid te bagatelliseren. (…) Uw boek brengt mij in discussie met mezelf. (…) Bij wijze van opfriscursus heb ik uw boek ter hand genomen. Nu al ontdek ik historische timbres die mijn blik op het leven van mijn voorouders verhelderen.
Lees hier de hele e-mail
Meer over de lezing
Meer over ‘Gentleman in slavernij’
Meer over Janny de Heer bij Uitgeverij In de Knipscheer

Lezing door Janny de Heer in Goes

Janny de Heer over ‘Gentleman in slavernij’ in De Koperen Tuin in Goes, zondag 3 februari 2019 vanaf 14:00 uur:
Janny de Heer debuteerde in 1999 met ‘Landskinderen van Curaçao’. In Suriname verrichtte zij uitgebreid historisch onderzoek voor het schrijven van ‘Gentleman in slavernij’, een roman over een Duitse immigrant in het 19de eeuwse Suriname. ‘Gentleman in slavernij’ is een meeslepende geschiedenis over het koloniale Suriname in de 19de eeuw, een tijd van grote veranderingen in de verhoudingen tussen de bevolkingsgroepen. Meeslepend omdat de roman vertelt over hoe het dagelijks leven op en om de plantages werkelijk was. Janny de Heer ontraadselt daarbij knap de familiegeheimen die rond Johann Dieterich Horst zijn ontstaan tot aan zijn dood op 72-jarige leeftijd op een wel heel dramatisch moment. Locatie: Boekhandel De Koperen Tuin, Keizersdijk 16, 4461KA Goes. Toegang gratis. Reserveren gewenst: info@koperentuin.nl
Meer over de lezing
Meer over ‘Gentleman in slavernij’
Meer over Janny de Heer bij Uitgeverij In de Knipscheer

«Maryse Condé vervreemdt haar lezers van het vertrouwde en maakt ze vertrouwd met het vreemde.» – Aart G. Broek

MaryseCondeOver Maryse Condé op Literair Nederland, 30 oktober 2018:
Dit jaar werd de Nobelprijs voor Literatuur niet uitgereikt. Als alternatief werd een respectabele prijs in het leven geroepen: ‘the New Academy Prize for Literature’ (Alternatieve Nobelprijs voor Literatuur). Deze prijs werd toegekend aan de Afro-Caribische Maryse Condé, geboren op Guadeloupe in 1937. Condé is een weldaad voor de Cariben én de rest van de wereld. Zij beantwoordt als geen ander uit de archipel aan de eisen die aan hedendaagse auteurs gesteld kunnen worden: ze schept personages met wie lezers zich wereldwijd kunnen identificeren om hun menselijk handelen, denken en voelen. Die personages zijn grillig, ontembaar en overschrijden steevast etnische grenzen. Condé rukt zich in haar literatuur los van voorgebakken groepsidentiteit. Zij weet overtuigend de veelzijdigheid van ervaringen en van nieuwe identificatiemogelijkheden onder woorden te brengen. Het gelauwerde werk van Maryse Condé vormt zodoende een scherpe kritiek op voormalige en hedendaagse zwarte-identiteitsbewegingen. (…) In ‘Tituba, de zwarte heks van Salem’ worden aspecten van de westerse, in het bijzonder joodse beschaving, in een alleszins gunstig licht geplaatst en tegenover gerechtvaardigde kritiek op weer andere aspecten. Enerzijds worden mensenrechten door dik en dun verdedigd, anderzijds is er intolerantie en discriminatie. Condé’s bestseller, de dubbeldikke roman ‘Ségou’, onderspoelt het door literaire en wetenschappelijke stereotyperingen dichtgegroeide beeld van de slavernij. Zij realiseert dit door in detail de invloed van het Arabische expansionisme en van de Afrikaanse collaboratie bij de slavenhandel – plundering, verkrachting, verkoop, terreur, opstanden en wat dies meer zij – te beschrijven. Zodoende vervreemdt Condé haar lezers van het vertrouwde en maakt ze vertrouwd met het vreemde. (…)
Lees hier het essay
Meer over Maryse Condé op deze site

Opstand: Gentleman in slavernij

Lezing van Janny de Heer over ‘Gentleman in slavernij’ in Bibliotheek School 7 in Den Helder op 1 oktober 2018:
Oktober is de Maand van Geschiedenis. In 2018 staat het thema ‘Opstand’ in de schijnwerpers. In dat kader vertelt Janny de Heer over haar boek: ‘Gentleman in slavernij’. Slavernij is een gruwelijk systeem. Een systeem dat verzet, weerstand, opstand oproept. Dat was vanaf het begin in 1667 tot de afschaffing van de slavernij in 1863 niet anders in de Nederlandse kolonie Suriname. De tot slaaf gemaakten gaven zich niet klakkeloos gewonnen. De dappersten vluchtten weg van de plantages en vielen vanuit het binnenland de voormalige eigenaars aan. Behalve gewelddadige opstanden was er ook lijdelijk verzet, sabotage, simuleren van lichamelijk ongemak tot zelfmoord. Locatie: Bibliotheek School 7, ‘De Beste Bibliotheek van de Wereld (2018)’, Keizersgracht 94, 1781 BB Den Helder. Aanvang 19.30 uur, toegang € 5,00.
Lees hier verder
Meer over ‘Gentleman in slavernij’
Meer over Janny de Heer bij Uitgeverij In de Knipscheer

«Boeiend puzzelwerk, nauwgezette en goed geschreven zoektocht naar feiten uit het verleden.» – André Oyen

Opmaak 1Over ‘Mallura’ van Clyde Lo A Njoe op Lezers tippen lezers, 3 september 2018:
(…) Het einde van zijn leven is een raadsel gebleven en allerlei speculaties deden de ronde. Clyde Lo A Njoe heeft zijn eigen ideeën over de dood van Poe, die hij uiteenzet in een spannende detective met als hoofdpersonen een plantagehouder Manos Mallura uit de Dominicaanse Republiek en een journalist uit New York Robert Q. Dempsey. Manos Mallura, zijn dagelijkse naam voor zijn officiële Franse naam Malheureux ontmoet Poe tijdens een van zijn zakenreizen naar de dan nog jonge Verenigde Staten in het hotel waar ze toevalligerwijze allebei verblijven en waar ze gezamenlijk diverse dagen optrekken met uitvoerige gesprekken, net voorafgaande aan de tragische en nooit opgehelderde dood van de schrijver. (…) In een vrij sobere stijl die past bij de tijd waarin het verhaal speelt, beschrijft Clyde Lo A Njoe de speurtocht van de twee mannen. Het is een boeiend puzzelwerk waarin de gebeurtenissen en leven werk van Poe allen hun juiste plaats krijgen. (…) ‘Mallura’ is een nauwgezette en goed geschreven zoektocht naar feiten uit het verleden.
Lees hier de recensie
Meer over ‘Mallura’
Meer over Clyde Lo A Njoe bij Uitgeverij In de Knipscheer